Chung kết UCL 2004/05: Liverpool 3-3 AC Milan: Xứng tầm kinh điển

bởi Minh Hiếu ·

Milan dẫn trước với tỉ số 3-0 sau 45 phút đầu tiên, nhưng chỉ trong vỏn vẹn sáu phút, Liverpool đã ghi liên tục ba bàn để gỡ hòa, kéo trận đấu tới loạt đấu súng 11m và lên ngôi vô địch theo một kịch bản khó lường nhất. Tột đỉnh thăng hoa cho các Kopites, sâu thẳm ác mộng cho các Milanista, mãn nhãn cho những fan trung lập. Phía sau màn trình diễn đầy cảm xúc ấy là cả một cuộc đối đầu cân não về mặt chiến thuật giữa Rafa Benitez và Carlo Ancelotti.

Kế hoạch A của Liverpool bị phá sản

Rafa Benitez đã khiến nhiều người ngạc nhiên khi để Harry Kewell, người mới chơi đủ 90 phút đúng một lần kể từ cuối tháng dịp Giáng sinh 2004, đá chính bên cạnh Milan Baros trên hàng công. Ở giữa sân, Benitez quyết định cất Dietmar Hamann trên ghế dự bị, giữ lại cặp đôi Xabi Alonso và Steven Gerrard, trong khi Luis Garcia hoạt động bên cánh phải còn Riise quán xuyến hành lang trái. Với cách bộ trí nhân sự như vậy, Liverpool không giấu giếm ý đồ tấn công ở tốc độ và cường độ cao, đánh vào sự chậm chạp của hàng thủ có độ tuổi trung bình là 33,5 bên phía Milan.

Ảnh 1


Đội hình ra sân của hai đội

Tuy nhiên, bàn thắng ở giây thứ 40 của Paolo Maldini đã gần như phá hỏng toàn bộ kế hoạch tấn công này.

Với bàn thắng sớm, Milan hoàn toàn chủ động trong việc điều khiển trận đấu. Họ nhường quyền kiểm soát bóng cho đối phương, lùi sâu và phòng ngự với quân số đông, dẫn tới việc đối phương không có đủ khoảng trống để tăng tốc. Các tiền vệ bên phía Milan làm rất tốt nhiệm vụ áp sát, khiến Gerrard và Alonso không thể tung ra những cú sút xa hay những pha chọc khe cho Baros thoát xuống. Finnan và Traore không thường xuyên tham gia hỗ trợ cho Riise và Smicer (thay Kewell bị chấn thương) và chất lượng trong những pha bóng này cũng không cao, không thể áp đảo được Cafu và Maldini như kế hoạch ban đầu.

Bài tấn công chủ yếu trong hiệp một của Liverpool là chuyền dài cho Baros chạy rộng ra ra thu hút các trung vệ Milan, làm tường, tạo khoảng trống cho Riise, Garcia hay Smicer băng lên. Tuy nhiên chỉ một vài cú dứt điểm (chưa đạt tới mức “cơ hội”) của Garcia hay Riise là không đủ.


Milan áp đảo khu vực giữa sân

Như thường lệ, Ancelotti tung vào sân viên kim cương với Kaka ở đỉnh viên kim cương làm cầu nối giữa tuyến tiền vệ với hàng công, Pirlo đá thấp nhất, đóng vai trò điều tiết nhịp độ trận đấu, được hỗ trợ bởi Seedorf và Gattuso. Gerrard cùng Alonso rơi vào tình thế 2 đấu 4 và bị áp đảo hoàn toàn. Họ thường xuyên bị hút vào những cuộc đấu tay đôi với Seedorf và Gattuso, để lại sau lưng khoảng trống không hề nhỏ cho Kaka. Tiền vệ người Brazil trở thành một mối đe dọa thực sự.

Ảnh 2


Gerrard không thể bọc lót cho Alonso trong tình thế 2v4

Trong khi đó, Pirlo không phải chịu quá nhiều áp lực từ phía đối phương, khá thoải mái trong việc điều tiết nhịp độ trận đấu.

Ảnh 3


Để Pirlo được tự do đồng nghĩa với tự sát

Nhận thấy việc đồng đội bị áp đảo ở giữa sân, Garcia và Riise đã có những hỗ trợ nhất định. Tuy nhiên điều này lại đem lại khoảng trống rất lớn để Cafu và Maldini băng lên.

Ảnh 4

Cây đinh ba đâm xuyên hàng thủ Liverpool

Việc Gerrard và Alonso thường xuyên bị hút vào những pha tranh chấp giữa sân đã để lại khoảng trống bao la cho Kaka tự do chơi bóng – mối hiểm họa thực sự đối với bốn hậu vệ bên phía Liverpool. Rắc rối trở nên lớn hơn với họ khi bộ đôi Shevchenko – Crespo liên tục  khoan vào khe hở giữa trung vệ và hậu vệ biên. (Shevchenko lùi sâu hơn nhận nhiệm vụ hỗ trợ, còn Crespo chạy chỗ tạo khoảng trống và xâm nhập vòng cấm đón bóng dứt điểm)

Traore và Finnan ít dâng cao do sức ép từ cặp tiền đạo đối phương, trong khi Cafu và Maldini tích cực tham gia hỗ trợ tấn công khi Riise và Garcia bó vào giữa, vậy là Milan áp đảo hoàn toàn ở mặt trận tấn công.

Để chống trả, bộ tứ vệ bên phía Liverpool sử dụng một cách khá mạo hiểm: dâng cao và bó hẹp, nhằm vừa giữ cự ly với tuyến tiền vệ, vừa thu hẹp không gian hoạt động của Kaka, cắt đứt mối liên hệ giữa anh và hai tiền đạo. Cách này đem lại chút ít hiệu quả, khi Crespo ít nhất 3 lần bị thổi phạt việt vị chỉ trong 30 phút đầu.

Tuy nhiên, chút hiệu quả này chẳng thấm vào đâu so với những cơn đau tim của các Kopites, khi  khung thành của Jerzy Dudek không ít lần bị đặt vào tình trạng báo động. Cả bốn người Finnan – Carragher – Hyypia – Traore gần như không thể thắng nổi cặp Sheva – Crespo trong những pha đua tốc độ, cộng thêm việc Dudek không phải là một mẫu Sweeper Keeper giúp cho Milan thoải mái tận dụng những khoảng trống phía sau các hậu vệ đối phương.


Hơn nữa, hàng phòng ngự của the Kop chơi bó hẹp cũng rất dễ bị rối loạn. Bàn thắng thứ hai là ví dụ, khi một mình Hernan Crespo đủ khiến ba hậu vệ Liverpool phải đâm sầm vào nhau.


Kết quả: Trong vòng năm phút cuối hiệp một, hai lần bộ ba Kaka – Shevchenko – Crespo phối hợp sút tung lưới Dudek. Đến lúc này, tất cả đều nghĩ tới kịch bản Maldini nâng cao chiếc cúp vô địch vào cuối trận.

Tất cả đều nghĩ như vậy, trừ Rafael Benitez

Rafa bóp nghẹt viên kim cương của Carletto

Đầu hiệp hai, Rafa Benitez quyết định tung Dietmar Hamann vào thay Steve Finnan, để lại ba hậu vệ ở phía sau, đẩy Gerrard lên cao hỗ trợ tấn công. Ở hai biên, Riise bám cánh, trong khi Smicer được tự do di chuyển vào trung lộ (thật dễ hiểu, Maldini lớn tuổi hơn và dâng cao tấn công ít hơn Cafu).

Ảnh 5


Benitez đã có những thay đổi sau giờ nghỉ giải lao

Việc tung vào sân Dietmar Hamann – một Destroyer thực sự – bằng cách nào đó đã giải quyết gần như toàn bộ vấn đề mà Liverpool mắc phải trong hiệp một.

Đầu tiên phải nói tới sự im hơi lặng tiếng của Kaka. Hamann đã làm quá tốt nhiệm vụ bắt chết tiền vệ người Brazil. Kaka phải di chuyển rất nhiều sang hai biên để thoát khỏi sự đeo bám khó chịu này. Tuy nhiên, việc rời khỏi khu vực giữa sân đã làm giảm đi khả năng phân phối bóng tới các tiền đạo của chính Kaka. Nói cách khác, Kaka hầu như đã bị vô hiệu hóa hoàn toàn.

Không còn phải để mặt tới Kaka, bộ ba hậu vệ bên phía Liverpool được phép lùi sâu hơn, rảnh rang trong việc theo kèm Shevchenko và Crespo. Các khoảng trống phía sau lưng họ dần dần biến mất. Không còn nhận được nhiều bóng, không còn những khoảng không gian để đột phá, cặp tiền đạo của Milan cũng không có nhiều đất diễn trong hiệp hai này.

Có Hamann bọc lót bên cạnh thay vì Gerrard, Xabi Alonso có thể yên tâm hơn và thoải mái hơn trong nhiệm vụ điều tiết nhịp độ trận đấu của mình. Anh có nhiều khoảng trống hơn,…

Ảnh 6


…có thể lùi sâu để tránh xa Gattuso và Seedorf,…

Ảnh 7


…hay đơn giản là băng lên và tung một cú sút xa, điều anh không làm được trong hiệp một.

Ảnh 8

Gerrard đã có hiệp một tệ hại khi không thể bọc lót cho Alonso, dẫn tới việc Liverpool mất khu giữa sân cũng như để lộ quá nhiều khoảng trống cho Kaka. Vì vậy việc Benitez tung Hamann vào sân gánh nhiệm vụ bọc lót, đánh chặn và giải phóng Gerrard khỏi nhiệm vụ phòng ngự thực sự là một sự giải thoát cho Stevie G. Đội trưởng bên phía Liverpool thừa năng lượng, sức mạnh và kỹ thuật để trở thành hạt nhân trong những đợt tấn công của đội nhà, trong khi Pirlo lại không đủ sức để theo kèm anh.

Không thể không nhắc tới những đóng góp thầm lặng của Garcia và Baros trong vai trò chim mồi và làm tường. Họ thường gây áp lực lớn đối với cặp trung vệ Nesta – Stam. Điều này tạo ra các khoảng trống đủ lớn cho Gerrard và các đồng đội khai thác.

Từ những khoảng trống đó, chỉ trong vòng 6 phút, các cầu thủ Liverpool có liền ba bàn thắng, tạo nên một kịch bản khó tin nhất mà chưa chắc các đạo diễn Hollywood có thể tưởng tượng ra.


Sau khi gỡ hòa, Liverpool chơi cầm chừng, tiếp tục ném người vào khu giữa sân để kìm hãm đối phương và trông chờ vào những đường phản công.

Trong khi đó, Milan trở nên lúng túng trong việc triển khai tấn công. “Cây đinh ba” đã bị tắt điện, Pirlo cũng không khá hơn khi liên tục bị Gerrard và Luis Garcia vây hãm, không có nhiều không gian để hoạt động và cũng không đủ linh hoạt để thoát khỏi sự kèm cặp. Lúc này luôn có sự xuất hiện của ít nhất tám người xung quanh vòng tròn giữa sân. Khu trung tuyến trở nên quá chật chội đối với Milan. Họ cần một ý tưởng tấn công mới mẻ hơn.

Ảnh 9


Xòe bàn tay và đếm xem có bao nhiêu người trong vòng tròn nào

Vào phút thứ 71, Milan có cơ hội rõ rệt duy nhất của mình trong hiệp hai: Kaka nhận bóng từ Seedorf bên cánh trái rồi căng ngang vào cho Crespo, Dudek đẩy bóng ra đúng chỗ của Shevchenko và suýt nữa đã có bàn thắng nếu như Traore không xuất hiện ở ngay vạch vôi.


Bạn có thấy Carragher ra hiệu cho Alonso kèm Kaka?

Đây chính là điều mà Ancelotti cần: một ý tưởng tấn công mới mẻ có thể giúp ông xoay chuyển cục diện trận đấu.

Serginho khiến Liverpool lui về phòng ngự

Ảnh 10


Sơ đồ đội hình hai bên từ cuối hiệp hai

Cơ hội mà Shevchenko có được đã phơi bày điểm yếu hiện hữu trong hàng phòng ngự của Liverpool: họ chỉ còn 3 trung vệ, đôi khi ném tới 5 người vào khu giữa sân và không hề chơi với một wing-back nào. Dù Carragher rất tích cực di chuyển rộng, anh vẫn không thể khỏa lấp khoảng trống bên cánh phải. Milan cần một người mạnh mẽ, tích cực với khả năng xuyên phá tốt để khoan vào điểm yếu này. Ancelotti đã chọn Serginho vào thay Seedorf.

Serginho có mặt bên hành lang cánh trái thực sự là một vấn đề nan giải đối với Benitez. Ba trung vệ của ông đang chơi ổn định và ông không muốn phá vỡ cấu trúc này. Sự có mặt của Hamann và Alonso ở giữa sân là rất cần thiết, họ không thể ra biên đeo bám cầu thủ người Brazil. Smicer đang hoạt động ở cánh phải nhưng anh không được đánh giá cao ở khâu phòng thủ. Trên ghế dự bị, Josemi cũng không thể chiếm được lòng tin của ông thầy đồng hương.

Trước nước cờ cao tay của Ancelotti, đồng thời nhận thấy dấu hiệu xuống sức của các học trò, Benitez quyết định lùi một bước, kéo Gerrard về đá hậu vệ phải kèm Serginho, chỉ đạo đội bóng chơi thấp, từ bỏ mặt trận tấn công, phòng ngự an toàn hướng tới loạt sút luân lưu 11m.

Gerrard ở vị trí hậu vệ phải – vị trí anh khởi nghiệp – đã làm giảm đi đáng kể sự nguy hiểm của Serginho. Đội trưởng của Liverpool đủ sức mạnh và sự quyết đoán để chiến thắng trong những cuộc tranh chấp tay đôi. Không dưới 5 lần Gerrard tranh cướp bóng thành công trong hiệp phụ, giảm thiểu nguy hiểm cho khung thành đội nhà ở mức tối đa.

Trong hiệp phụ, Milan sử dụng nhiều hơn những pha tấn công từ hai biên. Và họ cần một tiền đạo chơi đầu, làm tường tốt hơn Crespo, khi mà Shevchenko vẫn còn cần thiết trong công việc hỗ trợ hàng tiền vệ. Ancelotti đưa vào sân Jon Dahl Tomasson thay Hernan Crespo. Tiền đạo người Đan Mạch chơi trong vai trò của trung phong duy nhất, xuất hiện trong vòng cấm đợi những cú tạt bóng, còn Shevchenko lùi xuống ngang hàng với Kaka nhằm gia tăng quân số ở khu vực này.

Tomasson có điểm yếu là khá chậm chạp và vụng về. Bởi vậy mỗi khi đội nhà mất bóng, Tomasson và Shevchenko lại đảo vị trí cho nhau nhằm tận dụng tốc độ của tiền đạo người Ukraine trong những pha cướp bóng phản công.

Ảnh 11

Về cuối trận đấu, các cầu thủ Liverpool hầu như chỉ đổ bê tông trước khung thành. Thể lực suy giảm đã khiến họ không thể đều đặn triển khai các đơt phản công. Dribijl Cisse, vào thay Baros trước hiệp phụ, chơi cao nhất và có thể lực tốt nhất, chỉ sử dụng sức mạnh và tốc độ nhằm … câu giờ cho tuyến dưới được thở. Ở bên kia chiến tuyến, Milan cũng liên tục gia tăng sức ép lên đối phương. Ancelotti đưa vào sân Rui Costa thay Gattuso nhằm tăng cường tính sáng tạo cho hàng công. Giờ đây, bóng hầu như chỉ lăn trên phần sân Liverpool.

Mặc dù thường xuyên có bóng trong chân, Milan lại không thể tạo ra quá nhiều cơ hội. Cách tấn công hiệu quả nhất của họ đến từ những quả tạt từ khá xa so với vòng cấm. Tomasson và Shevchenko đã có cơ hội đối mặt với Jerzy Dudek, nhưng cả hai đều đã bỏ lỡ cơ hội giải quyết trận đấu.


Tuy nhiên, như đã nói, những cơ hội này quá ít so với thời lượng kiểm soát bóng của Milan, và bức tường áo đỏ vẫn trụ vững cho tới khi trọng tài Manuel Mejuto Gonzalez thổi hồi còi mãn cuộc.

Kết

Thay cho lời kết, xin mời các bạn sống lại một lần nữa những cảm xúc trong đêm Istanbul huyền ảo, những cảm xúc của một trận cầu kinh điển!

BÌNH LUẬN

TÁC GIẢ
Minh Hiếu
16 bài viết
“Phiến diện”
Phát bóng lên ^