Mourinho tiêu cực, Rodgers non tay?

bởi Dũng Lê ·

Bài viết này, dưới mọi góc độ, không chỉ nhằm để làm sáng tỏ những điểm nhấn chiến thuật như những gì thường được trông đợi, mà cũng là một nỗ lực cá nhân để tóm gọn, kết luận và chấm dứt những tranh luận hậu trận cầu đinh của giải Ngoại Hạng vòng 36 giữa Liverpool và Chelsea.

Trước hết, với những độc giả không ngại lắng nghe tiếng Anh với âm ngữ khá “dị” của Jamie Carragher, hãy cùng xem đoạn video cắt từ chương trình Monday Night Football, một phần phân tích không thể chất lượng hơn từ hai cựu danh thủ – nay là hai chuyên gia phân tích của Sky Sports vừa qua:

Mourinho tiêu cực, Rodgers non tay?

Câu trả lời là cả hai. Cách nhập cuộc của Chelsea tuy tiêu cực (Brendan Rodgers gọi đó là “đỗ hai chiếc xe buýt trước khung thành”), nhưng đây dường như đã là một điều đoán được từ trước. Việc làm khách trên sân Anfield, nơi mà sức mạnh của Liverpool gần như được tăng gấp hai, cộng thêm ảnh hưởng từ trách nhiệm Champions League, khiến cho Jose Mourinho không thể chơi một cuộc sòng phẳng với đối thủ cả về lý thuyết lẫn thực tế.

Chelsea vào sân với sơ đồ 4-2-3-1, trong đó khi phòng ngự, cả ba tiền vệ công gồm Frank Lampard, Andre Schurrle và Mohamed Salah đều chủ động lùi sâu về phần sân nhà. Khi tấn công, cũng hầu như chỉ 3 cái tên kể trên cùng Demba Ba cố gắng tạo đột biến cá nhân.

Chelsea drop deep

The Blues ở thời điểm này chủ yếu chỉ dựa vào những pha bóng cố định như các tình huống ném biên dài của Cesar Azpilicueta hay các quả phạt góc (tình huống Tomas Kalas băng vào đánh đầu dũng mãnh).

Trong video phía đầu bài viết, Jamie Carragher – cựu trung vệ của Liverpool – đã phân tích rất kỹ càng các tình huống cho thấy rằng Chelsea hầu như không có ý đồ triển khai trận đấu mà chỉ muốn câu giờ cũng như lùi sâu, giữ chắc 6 nhân tố phòng ngự (gồm 4 hậu vệ và 2 tiền vệ trụ) nhằm chống lại tốc độ phản công của đội chủ nhà, câu giờ qua các pha cầm bóng tới nhiều chục giây của thủ thành Mark Schwarzer…

Tuy nhiên, chính Carra cũng thừa nhận: lối chơi này thực chất không phải là một điều quá mới mẻ, còn nói về việc “phản cảm” hay không thì… chính Liverpool cũng từng sử dụng nó rất nhiều từ những giai đoạn 1980 khi cần một kết quả chắc chắn tại cúp châu Âu.

Tóm lại, việc Chelsea sử dụng một lối chơi co cụm là hoàn toàn phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh của họ. Điều Carragher khẳng định cũng chính là điều được đem ra tranh cãi nhiều ngày qua: phải chăng Rodgers còn non tay và bí bài? Michael Cox của Guardian cho rằng:

Kế hoạch chiến thuật của Mourinho đã được thực hiện đúng như lý thuyết, nhưng đây chắc chắn không phải lần đầu tiên ông “lái xe buýt”. Vấn đề quan trọng là Liverpool đã thiếu đi một kế hoạch cụ thể để chống lại lối chơi đó – sự linh hoạt chiến thuật của Rodgers là một phần quan trọng trong thành tích bám đuổi ngôi vương của Liverpool, nhưng ông đã không có câu trả lời nào cho câu hỏi cụ thể này.

Với người viết, về bản chất, Rodgers không hẳn đã thiếu bài vở để ứng phó, có điều ông đã bị thừa sự linh hoạt trong cách tiếp cận trận đấu.

Từ thiếu đến thiếu

Rodgers vào trận với một bộ complet – trang phục hoàn hảo cho mọi quí ông. Ông áp dụng sơ đồ chiến thuật mà ông cũng cho là hoàn hảo với mọi đội bóng tấn công tích cực: 4-3-3. Đây là một sự thay đổi tương đối đáng kể, nếu xét tới việc Rodgers thường xuyên mặc chiếc áo gió thời trang và sử dụng 4-4-2 kim cương trong một thời gian dài trước đó (4-3-3 khi ấy có được sử dụng xen kẽ nhưng tương đối ít).

Lý do tương đối đơn giản: Liverpool thiếu Daniel Sturridge để có thể áp dụng sơ đồ 2 tiền đạo. Ngoài ra, với việc Chelsea “lái xe buýt” (điều có thể đoán được trước), sơ đồ 4-3-3 có thể kéo giãn hàng thủ đối phương tốt hơn so với 4-4-2, qua đó các khoảng trống sẽ xuất hiện nhiều hơn.

Tuy nhiên Liverpool đã gặp phải hai vấn đề trong cách sử dụng sơ đồ này:

1- Họ thiếu Jordan Henderson. Điểm mạnh của cầu thủ trẻ đẹp trai này so với hai người đồng đội ở vai trò tiền vệ con thoi trận này không hẳn nằm ở khả năng chuyền bóng (nếu so với Joe Allen), cũng không nằm ở khả năng hỗ trợ phòng thủ (nếu so với Lucas), mà nằm ở khả năng hỗ trợ tấn công. Hendo thường có những pha xâm nhập vòng cấm bất ngờ để tăng cường mũi công, qua đó các cầu thủ bên ngoài có nhiều lựa chọn kiến tạo hơn. Cả Allen và Lucas đều không làm được điều này hiệu quả.

2- Jon Flanagan và Philippe Coutinho là một bộ đôi không hề hợp nhau cho cánh trái. Trong khi tiền vệ người Brazil luôn di chuyển bó vào trung lộ và lùi sâu để nhận bóng nhiều hơn, tự mình điều tiết thế trận thì cầu thủ người Anh lại thiếu đi cảm quan vị trí cần thiết để lao lên tận dụng các khoảng trống phía trước khi Coutinho để lại.

Coutinho positioning

Việc Coutinho chọn vị trí như trên là vô cùng phổ biến xuyên suốt trong trận đấu. Đây là điều không quá khó hiểu bởi anh, cũng giống như Shinji Kagawa hay David Silva, là những cầu thủ có tâm lý “nhạc trưởng” và luôn di chuyển rộng để tham gia vào cuộc chơi ở mọi nơi, bất kể vị trí về lý thuyết là ở cánh. Hơn nữa, mùa giải này đã chứng kiến việc Rodgers thay đổi vị trí của Coutinho từ tiền vệ công xuống tiền vệ con thoi ở một trong hai bên hông Gerrard.

Coutinho pass received before 58th min

Trên đây là bản đồ các vị trí Coutinho nhận đường chuyền từ phút thứ nhất cho tới phút thứ 58. Anh ở khắp mọi nơi.

Luis Suarez cũng đã không ít lần chủ động di chuyển vào khoảng trống ở biên trái đã đề cập phía trên, nhưng khi ấy Liverpool lại không có một cầu thủ tấn công nào thường trực trong vòng cấm Chelsea. Thế nên việc Daniel Sturridge sẽ vào sân là tương đối dễ đoán trước – The Reds đã không ít lần thi đấu hiệu quả khi Sturridge và Suarez cùng nhường nhau luân phiên đá cắm-cánh trong sơ đồ 4-3-3.

Tuy nhiên, thật không hay cho The Kop bởi sau khi Sturridge vào sân phút thứ 58, Coutinho được đẩy về vai trò tiền vệ trung tâm ưa thích, nhưng Liverpool lại đổi sang… 4-4-2 kim cương.

Liv 442 vs Chelsea

Điều này lập tức đẩy đến một vấn đề: khu vực trung lộ, cụ thể là trước mặt vòng cấm địa Chelsea, trở nên quá đông đúc. Ngoài việc Liverpool đã quá thiếu kiên nhẫn khi tung nhiều quả tạt không địa chỉ như Gary Neville đã phân tích, còn một yếu tố nữa đáng để nhắc tới: họ không có một chân sút xa đủ chất lượng.

Việc SAS cùng có mặt đã ép hàng thủ của Chelsea lùi càng sâu hơn về khung thành của Schwarzer và những khoảng trống trước mặt vòng cấm lộ ra và đó là thời cơ tốt để dứt điểm. Trên thực tế, đã có tổng cộng 16 dứt điểm được các chân sút áo đỏ tung ra kể từ phút thứ 58, tuy nhiên chỉ 2 trong số đó là trong vòng cấm địa và tỉ lệ trúng đích cũng chỉ là 50%.

Liv shots vs Chelsea from 59th min

Gerrard chính là cầu thủ tung ra nhiều cú dứt điểm nhất trong trận này – 9 lần. Hãy tưởng tượng bóng đến chân anh ở vị trí tương tự vào thời điểm khoảng 5 năm trước, không rõ liệu Schwarzer có thể chịu nổi? Nhưng đôi chân anh đã gặp đủ chấn thương để “nát” rồi.

Tóm lại, đi từ việc việc kéo giãn đối thủ tốt nhưng thiếu một điểm nhấn, Liverpool đã “nhấn” nhiều hơn trong hiệp hai nhưng lại… thiếu đi sự kéo giãn đối phương. Rõ ràng Rodgers còn rất nhiều việc để làm, cả ở khía cạnh tâm lý chiến như Gary Neville bình luận, cho tới các yếu tố chiến thuật.

Kết luận

Đội chơi hay hơn đã giành chiến thắng, đó là ý kiến của tôi.
Jose Mourinho trả lời phỏng vấn sau trận.

Người Đặc Biệt không hề sai. Chelsea đã chiến thắng cả về mặt đấu pháp cho tới sự tập trung. Đây không thể là điểm tựa để The Blues trở lại vị trí quan trọng trong cuộc đua vô địch Premier League bởi họ vẫn kém Liverpool 2 điểm, tuy nhiên chiến thắng này chắc chắn sẽ giúp họ có một tinh thần tốt hơn trước lượt về bán kết Champions League.

Trở lại với Liverpool, điều họ cần nhớ ở thời điểm hiện tại là cơ hội vô địch vẫn còn và lịch đấu của họ cũng dễ thở hơn đôi chút so với Manchester City. Carragher nói đúng: Rodgers và Gerrard cần họp đội lại, quên trận thua đi và giành trọn hai chiến thắng cuối cùng. Riêng phần Rodgers, ông sẽ cần học được sự chuẩn bị kỹ càng các phương án ngay từ trước trận từ những tiền bối nổi tiếng, ví dụ như Alex Ferguson chẳng hạn (!).

BÌNH LUẬN

TÁC GIẢ
Dũng Lê
154 bài viết
“Cruyffian.”
Phát bóng lên ^