Van Gaal và bài toán thuyền trưởng

bởi Hoàng Bách ·

toán đố VN

1. Mấy ngày hôm nay, Internet xuất hiện cuộc tranh luận về một bài toán lớp hai, không phải nó quá khó hay quá dễ, mà bởi độ phi lí của nó. Đề bài như sau:

Trên tàu có 45 con cừu, 5 con bị rơi xuống nước. Hỏi ông thuyền trưởng bao nhiêu tuổi?

Nhìn qua bài toán, chắc chắn không chỉ chúng ta, những người trưởng thành, mà ngay cả đứa trẻ học lớp hai cũng có thể nhìn ra sự vô lí của bài toán. Tàu và cừu, cừu và thuyền trưởng, không có chút mảy may liên kết nào. Đến nước này thì ngay cả đến những công thức toán học cao cấp nhất, những nhà toán học bậc thầy nhất, cũng phải đầu hàng chịu thua. Ai đời lại đưa ra một bài toán vớ vẩn như vậy chứ?

Nhưng theo bản năng của một con người, cụ thể ở đây là một đứa trẻ, dù biết bài toán ‘vô lí’, không thể giải được, nó vẫn viết vào những dòng chấm chấm ‘lời giải’:

Ông thuyền trưởng có số tuổi là:

Tại sao lại viết như thế nếu như đã biết thừa là bài toán không thể giải được? Thế mới biết là trong tiềm thức con người luôn có một tâm lí thụ động, cố gắng làm theo điều được cho là đúng, ngay từ khi còn tấm bé.

Trong khi những cuộc tranh cãi vẫn đang tiếp diễn, nhà giáo Phạm Đình Thực, chủ bút cuốn sách lên tiếng:

 … đã đến lúc chúng ta không thể theo thói quen cũ bắt học sinh chỉ có một lựa chọn thuần nhất, thụ động trong việc tiếp nhận tri thức…

Đúng vậy, thực tế cuộc sống không phải lúc nào cũng là một bài toán có đáp số đúng và chuẩn. Con người phải biết tùy cơ ứng biến theo hoàn cảnh, mà cụ thể như lúc này, có thể đưa ra kết luận rằng: “Bài toán sai” thay vì viết vào đó lời giải vô nghĩa như ở trên.

Van Gaal Hunterlaar2. Ngày hôm qua tại Estádio Castelão, Louis van Gaal cũng đã đưa ra một quyết định gây ‘tranh cãi’: rút Robin van Persie ra ngoài và tung vào sân Klaas-Jan Huntelaar. Nói là ‘tranh cãi’ bởi tại sao? Bởi nếu Hà Lan hôm qua thua hay Huntelaar chẳng ghi bàn quyết định ấn định tỉ số, giờ này cái tên Van Gaal chắc chắn sẽ bị bêu riếu đầy trên các mặt báo. Nhưng rốt cuộc, Hà Lan thắng, và câu chuyện về những cú ngã của Arjen Robben cũng choán hết người tâm trí hâm mộ.

Vào thời điểm hiện tại, Robin van Persie là chân sút chủ lực của câu lạc bộ Manchester United và đội trưởng đội tuyển Hà Lan. Không chỉ có vậy, hãy đoán xem ai đang nắm giữ kỉ lục về số bàn thắng ghi được trong màu áo Oranje? Cũng chỉ có thể là Van Persie. Tiền đạo 30 tuổi có một vị trí bất khả xâm phạm trong tâm trí người hâm mộ và huấn luyện viên, ở cả Manchester và trên tuyển Hà Lan. Anh không chỉ là một cỗ máy biết ghi bàn, mà cỗ máy ấy còn biết tỏa sáng vào những thời điểm bế tắc của trận đấu. Trừ khi Robin bị chấn thương và kết cục trận đấu đã an bài, anh hiếm khi bị thay ra khi trận đấu chưa kết thúc, đặc biệt hơn cả là lúc đội nhà còn đang vất vả tìm kiếm bàn thắng san bằng tỉ số.

Thế mà Van Gaal lại đưa ra một quyết định cực kì ‘vô lí’ khi rút Persie, nhất là khi đội nhà đang bị dẫn trước!

Ông đã quyết định không đi theo lối mòn luôn được cho là ‘đúng’, khi điều ‘đúng’ ấy có mặt trên sân từ đầu trận mà chỉ tung ra nổi một cú sút không đi trúng cầu môn. Tung Huntelaar vào sân, người thâm chí còn chưa thi đấu phút  nào tại World Cup năm nay, chắc chắn nhiều cổ động viên lúc đó sẽ nghĩ hành động của vị thuyền trưởng người Hà Lan là ngu ngốc, nhưng cuối cùng nó không ngu ngốc chút nào. Quyết định đó của Van Gaal được đền đáp bằng cú lội ngược dòng ngoạn mục nhất kể từ ngày World Cup 2014 khởi tranh. Quyết định đó đã đưa Hà Lan vào tứ kết World Cup. Quyết định đó là hiện thực hóa một mục tiêu xa vời mà các cầu thủ Hà Lan chẳng dám nghĩ đến khi họ đặt chân đến đất Brazil.

Nhìn lại quá khứ, ta càng thấy rõ hơn Van Gaal đã dũng cảm như thế nào. Liệu David Moyes có dám thay Persie ra ngoài lúc đội nhà bị dẫn trước? Hay Bert van Marwijk cũng chẳng dám để cầu thủ nào khác đá thay Persie dù anh có 270 phút tệ hại trong chiến dịch Euro 2012 thất bại của Hà Lan. Cả Moyes và Van Marwijk đều đã hành động theo điều mà mọi người luôn cho là đúng. Nhưng như đã nói, bài toán cuộc sống không thể lúc nào cũng có thể đưa ra đáp án đúng và chuẩn. Giống như thầy Phạm Đình Thực khi đưa bài toán ‘vô lí’ vào cuốn sách kia, Van Gaal đã bất chấp những búa rìu dư luận chắc chắn sẽ ập đến nếu Hà Lan thất bại, để mạnh dạn đi một nước cờ táo bạo, điều mà những người tiền nhiệm của ông đã không dám đương đầu để rồi phải nhận những thất bại ê chề.

Từ việc chuyển sơ đồ 4-3-3 truyền thống của người Hà Lan thiên về tấn công, sang sơ đồ 5-3-2 chủ đông về phòng ngự, người ta lại càng thêm thán phục tài cầm quân của Louis van Gaal. Cách sử dụng con người hợp lí, chiến thuật phù hợp và quan trọng hơn tất cả là lối suy nghĩ táo bạo, không ràng buộc đã giúp Van Gaal cực kì thành công. Hà Lan trong chặng đường còn lại của World Cup, và trong tương lai là Manchester United, dưới sự cầm quân của Van Gaal, chắc chắn sẽ là đối thủ mà mọi đội bóng sẽ phải dè chừng.

BÌNH LUẬN

TỪ KHOÁ LIÊN QUAN
TÁC GIẢ
Hoàng Bách
37 bài viết
“Facebook: fb.com/hoang.bach.12”
Phát bóng lên ^