Hungary huyền ảo – Phần 4: Trận đấu của thế kỷ

bởi Thành Đỗ ·

Trong ba phần trước, chúng ta đã nói qua về triết lý chơi bóng cũng như hai ngôi sao lớn nhất trong đội hình của đội tuyển Hungary huyền thoại. Trong phần bốn này, chúng ta sẽ cùng xem lại chiến tích vang dội nhất của họ: “Trận đấu của thế kỷ” với đội tuyển Anh trên SVĐ Wembley.

Đội tuyển Anh – một thế lực của bóng đá đương thời

Để tìm hiểu nguyên nhân dẫn tới trận đấu này, chúng ta phải kéo lùi thời gian xuống tới tận giữa thế kỷ 19, khi mà môn bóng đá được người Anh phát minh ra với yêu cầu về trang thiết bị hết sức đơn giản, cùng với những điều luật đầu tiên nhờ công sức của Ebenezer Cobb Morley và quyền lực trải rộng của vương quốc Anh trên toàn cầu thì bộ môn này đã nở rộ, trở thành môn thể thao phổ biến nhất thế giới ngay từ những năm đầu tiên của thế kỷ 20. Hiệu quả tất yếu là những chiến thuật đầu tiên của người Anh chính là chiến thuật phổ biến nhất mà cả thế giới áp dụng, từ sơ đồ “Kim tự tháp” 2-3-5 cho đến sau này là WM của HLV huyền thoại Herbert Chapman.

 

Năm 1863 khi FA được thành lập và có những trận đấu đầu tiên, thì người Anh trong suốt 90 năm chưa từng thua một đối thủ ngoài vương quốc Anh nào trên sân nhà Wembley (trận thua duy nhất là năm 1949 trước CH Ireland), thậm chí là trước những đội nằm trong top 3 thế giới đương thời như Argentina, Italy hay “Wunderteam” Áo. Thậm chí vào ngày 21 tháng 10 năm 1953, họ đã hòa Đội tuyển các ngôi sao châu Âu – gồm những cái tên như Boniperti, Kubala hay Nordahl – với tỉ số 4-4. Kết quả là người Anh luôn cho rằng các tuyển thủ của họ có kỹ thuật và thể lực vượt trội so với các đội bóng khác và qua đó phớt lờ tất cả những sự cải tiến về kỹ thuật và chiến thuật ở bên ngoài.

HLV Herbert Chapman, người đã sáng tạo ra sơ đồ WM

Như một động thái để củng cố thêm niềm tin đó, FA đã mời đội bóng đang dẫn đầu BXH FIFA khi đó là Hungary tới giao hữu vào ngày 25 tháng 11 năm 1953 tại Wembley với tham vọng khẳng định sức mạnh của bóng đá Anh – khi đó xếp thứ 3. Một sự kiện nữa không thể bỏ qua, nguyên nhân chính để báo chí Anh khi đó gọi trận đấu này là “Trận đấu của Thế kỷ” bởi đó là lần đầu tiên một trận bóng được phát sóng trực tiếp trên toàn thế giới.

Sự chuẩn bị của Hungary

Cuối mùa thu năm 1953, ngay khi nhận lời đấu giao hữu với đội tuyển Anh, Gusztav Sebes nhận thấy ngay rằng trận đấu này sẽ có giá trị sống còn trong việc khẳng định sức mạnh của ĐT Hungary trên toàn thế giới, vì vậy ông sẽ phải chuẩn bị thật kỹ. Vì vậy ông đã đặt vé tới London để xem trận đấu giữa ĐT Anh và Đội tuyển các ngôi sao châu Âu – trận giao hữu kỷ niệm 90 năm thành lập Liên đoàn bóng đá Anh.

Theo những ghi chép được lưu lại, ông đã ghi chú rõ rằng dù với những đường bóng rất cao, thì quả bóng ở Wembley một khi đã chạm mặt cỏ thì chẳng bao giờ nẩy quá 1 mét. Cẩn thận hơn, ông đã hỏi ý kiến của ban huấn luyện đội tuyển Áo (đội tuyển Áo đã tới Wembley đá giao hữu vào năm 1951) và nhận được rất nhiều những lời khuyên và ghi chép hữu ích về lối chơi của đội tuyển Anh. Từ đó ông rút ra rằng đội tuyển của ông nên sử dụng lối chơi chuyền bóng nhanh. Sau đó, ông được FA tặng 3 quả bóng mẫu để đội tuyển Hungary tập làm quen, nhưng rất nhiều cầu thủ đã than phiền rằng quả bóng quá nặng, cứng như gỗ và sức đàn hồi bề mặt cũng rất kém.

ĐT Hungary tập trên sân Loftus Road – sân nhà của QPR

Tỉ mẩn hơn, một ngày sau trận đấu kỷ niệm, Sebes đã trực tiếp tới sân Wembley để vẽ lại chi tiết khoảng rộng của sân, cố gắng ước lượng hướng mặt trời khi trận đấu sắp tới diễn ra. Sau đó ông về Budapest, chọn một sân tập, mô phỏng lại chính xác kích thước sân Wembley và cho đội tập đấu ba lần/tuần để tìm ra cách khắc chế chiến thuật và lối chơi của đội tuyển Anh.

Mười ngày trước khi trận đấu diễn ra, đội tuyển Hungary có trận đấu giao hữu với đội tuyển Thụy Điển không có cả Gunnar Gren lẫn Nils Liedholm tại Budapest, và họ thi đấu trong trạng thái mà tâm trí đang ngao du ở tận nước Anh. Trận đấu đó, Puskas sút hỏng một quả phạt đền, còn Thụy Điển ghi bàn gỡ hòa 2-2 ở phút 87, hầu hết các quan chức và chuyên gia của FA, thậm chí cả HLV trưởng đội tuyển Anh Walter Winterbottom có mặt trên sân đều chung nhân định rằng đội tuyển Hungary thậm chí không mạnh bằng Hungary mà họ đã đập nát 6-2 tại Wembley năm 1936.

Diễn biến trận đấu

Có một thực tế là trong suốt thời kỳ Chiến tranh lạnh, báo chí nước ngoài bị hạn chế rất gắt gao khi tới khu vực biên giới Áo-Hung, vì vậy các cầu thủ thường không biết gì về nhau cho đến khi gặp mặt trên sân. Chẳng thế mà Ernie Taylor (cao 1m63) khi nhìn thấy các cầu thủ Hungary đã động viên các đồng đội của mình bằng câu nói:

Nghe này, chúng ta sẽ thắng thôi, vì ở đội kia có gã còn nhỏ hơn cả tớ cơ.

Cảnh 2 đội bước ra sân, đi đầu là Billy Wright và Ferenc Puskas

Trận đấu diễn ra vào một buổi chiều thứ Tư đầy sương, trước sự chứng kiến của 105,000 khán giả và hơn 10 triệu người trên toàn thế giới qua radio và TV. Ngay từ giây thứ 45, Nandor Hidegkuti nhận đường chuyền từ chân Bozsik, ông đi bóng vượt qua Harry Johnston và tung cú sút căng về góc phải khung thành, làm bó tay Gil Merrick. Hungary 1-0 Anh.

Cách tiếp cận của đội tuyển Hungary đã gây bất ngờ cho người Anh, với nhân tố bí ẩn là Hidegkuti chơi tiền đạo tự do. Ông liên tục có mặt trong các đường bóng, hỗ trợ khi Puskas bị theo kèm chặt và gây ra sự hoang mang tột độ cho Harry Johnston khi anh này không biết là nên theo kèm chặt ông hay cứ giữ vị trí vì liên tục thấy mình bị lâm vào thế 2 chọi 1. Tuy nhiên, phút thứ 13 đội tuyển Anh thực hiện một đường phản công sắc sảo, Stan Mortensen đi bóng ở bên cánh phải rồi chuyền bóng rất thoáng cho Jakie Sewell đối mặt với Gyula Grosics. Sewell dễ dàng đưa bóng vào lưới. Hungary 1-1 Anh.

Soccer - Friendly - England v Hungary - Wembley Stadium

Phút 20, Ferenc Puskas nhận bóng ở trong vòng cấm đội tuyển Anh, và Harry Johnston có một pha xoạc bóng chính xác để ngăn cản ngôi sao này. Puskas tuy bị ngã nhưng vẫn níu bóng theo, và ngay lập tức bốn cầu thủ Anh xông vào để đoạt bóng. Lợi dụng tình huống đó, Puskas nhanh chân chuyền bóng cho Hidegkuti đang ở vị trí thuận lợi. Ông tung cú sút chìm, bóng bay qua tầm với của Merrick và khẽ chạm vào chân Alf Ramsey trước khi tung lưới đội tuyển Anh. Hungary 2-1 Anh.

4 phút sau đó, từ đường chuyền của Laszlo Budai, Zoltan Czibor – cầu thủ chạy cánh trái của Hungary bất ngờ xuất hiện ở bên phải đang bị bỏ ngỏ. Ông chuyền vào trong cho Ferenc Puskas, ngay lập tức Billy Wright lao người xoạc bóng nhằm chặn đường đội trưởng của Hungary. Puskas ngay lập tức thực hiện cú “Drag-back”, dùng lòng bàn chân giật bóng về đằng sau làm lỡ nhịp hậu vệ đội trưởng Đội tuyển Anh rồi tung cú sút căng hạ gục Merrick tạo thành khoảnh khắc bất tử cho cá nhân ông. Tại Hungary, BLV huyền thoại Gyorgy Szepesi gào lên trên sóng radio trong phấn khích: “Một pha xử lý tuyệt đỉnh, Puskas kéo bóng về, bằng lòng bàn chân!!!”. Hungary 3-1 Anh.

Bàn thắng đi vào lịch sử của Ferenc Puskas

Phút 27, Jozsef Bozsik thực hiện một cú đá phạt từ xa, bóng đi chìm, vô tình chạm vào gót của Puskas và đổi hướng. Thủ môn Gil Merrick hoàn toàn bị bất ngờ, thậm chí ông còn không kịp phản xạ đổ người và bàn thắng được tính cho đội trưởng đội tuyển Hungary. Hungary 4-1 Anh.

Phút 38, Đội tuyển Anh thực hiện một pha đá phạt góc sau khi Grosics xuất sắc cản phá cú đánh đầu của George Robb. Bóng từ chân Stanley Matthews tới Stan Mortensen và tiền đạo huyền thoại này không bỏ lỡ cơ hội ghi bàn rút ngắn tỉ số. Hungary 4-2 Anh.

Phút 50, Puskas có pha xử lý tinh tế trước khi chuyền bóng cho Sandor Kocsis. Cú đánh đầu của tiền đạo Hungary dội cột dọc. Bozsik nhận được bóng từ ngoài vòng cấm, ông tung cú sút căng, đưa bóng vào lưới đội tuyển Anh trước nỗ lực tuyệt vọng của Merrick. Hungary 5-2 Anh.

Phút 53, Bozsik cắt đường chuyền của Stanley Matthews rồi treo bóng vào khu cấm địa đội tuyển Anh, sau hai nhịp chạm, bóng từ cái đầu của Kocsis tới chân Puskas, ông thực hiện một pha chuyền bóng tinh tế về góc trái khung thành và Nandor Hidegkuti bất chợt xuất hiện, hoàn tất cú Hat-trick của mình. Hungary 6-2 Anh.

Nandor Hidegkuti hoàn tất cú Hat-trick

Phút 57, Ernie Taylor chuyền bóng chính xác tới Stan Mortensen, tiền đạo này đánh đầu đưa bóng sang cánh trái buộc Grosics phải phạm lỗi với George Robb trong khu cấm địa. Trên chấm 11m, Alf Ramsey ghi bàn, ấn định tỉ số chung cuộc cho trận đấu. Hungary 6-3 Anh.

Dư âm sau trận đấu

Thực tế, thất bại kinh điển trước Đội tuyển Hungary có lợi cho bóng đá Anh nhiều hơn là hại, nó là một cái tát thẳng vào những quan chức chóp bu của FA, những người vẫn cho rằng nền bóng đá ở nước Anh vẫn đang dẫn đầu thế giới và họ sẽ không thể bị đánh bại trên sân nhà. Sau trận đấu, họ hiểu rằng đã đến lúc người Anh phải nhìn ra ngoài khuôn khổ nước Anh, cảm nhận những làn gió mới vẫn đang thổi trên các sân cỏ thế giới, tìm hiểu những tiến bộ về chiến thuật và trên hết là để họ nhận ra rằng, ít nhất là với người Hungary thì người Anh đã bị tụt lại rất xa. Những HLV sau này ở các CLB bóng đá Anh như Matt Busby, Don Revie hay Alf Ramsey đều đã học được không ít từ mô hình bóng đá Hungary để tạo ra một thời kỳ thành công cho đội bóng của mình, qua đó giúp Đội tuyển Anh ngày càng kiện toàn về lực lượng và lối chơi, kết quả là họ đã lên ngôi vô địch tại World Cup 1966.

Bức biếm họa cho thất bại của Đội tuyển Anh

Trở lại với diễn biến sau trận đấu, sáng ngày hôm sau, Chủ tịch FA Stanley Rous đã mời Gusztav Sebes cà phê để bàn về những kế hoạch tương lai, đi cùng với đó là một vali tiền, hóa đơn chứng nhận vé được bán ra.

Ông Sebes, tôi muốn thanh toán các khoản tiền lợi nhuận từ trận đấu tuyệt vời ngày hôm qua. Ông muốn chia thế nào?

Và Sebes trả lời:

Cám ơn ông rất nhiều, nhưng chúng tôi không muốn nhận bất cứ khoản tiền nào cả. Thay vào đó, tôi rất hân hạnh nếu ông đứng ra tổ chức một trận đấu lượt về tại Budapest. Với tôi, vậy là đủ.

Kết quả, Hungary vùi dập Anh lần nữa, với tỉ số 7-1.

BÌNH LUẬN

TỪ KHOÁ LIÊN QUAN
TÁC GIẢ
Thành Đỗ
48 bài viết
“Quá khứ thường không như ta mong đợi, tương lai thì mơ hồ, vì vậy hãy sống hết mình cho hiện tại.”
Phát bóng lên ^