Didier Drogba: Người đàn ông của hòa bình

bởi Shinosuke ·

Bài viết được lược dịch từ bài gốc của tác giả Greg Lea tại These Football Times. 4231 thực hiện việc chuyển ngữ các bài viết của TFT dưới sự đồng ý hợp tác từ Omar Saleem, TFT.

Bài viết được lược dịch từ bài gốc của tác giả X tại These Football Times[link]. 4231 thực hiện việc chuyển ngữ các bài viết của TFT dưới sự đồng ý hợp tác từ Omar Saleem, TFT.

* * *

Đó là ngày 3/6/2007, đội tuyển Bờ Biển Ngà vừa đánh bại Madagascar 5-0 để giành vé dự Cúp Các Quốc Gia Châu Phi (CAN) ở Ghana vào năm sau. Các bàn thắng của Salomon Kalou, Yaya Touré, Didier Drogba và Arouna Koné đã đưa đội tuyển của họ đứng đầu bảng.

Didier Drogba

Ảnh: Aljazeera

Tuy nhiên câu chuyện đáng nói đêm đó nằm ngoài sân cỏ. Nỗ lực của Drogba đã chứng kiến một sự biến chuyển khó tin tại Bouaké, thành phố lớn thứ hai của Bờ Biển Ngà và là căn cứ phía Bắc của lực lượng Hồi giáo chống đối chính phủ đã chiến đấu với những người miền Nam theo Thiên Chúa giáo, vốn trung thành với chính phủ suốt 5 năm qua. Quân đội của cả hai bên đã xem trận đấu cùng nhau trong một sân vận động kín người, cùng hàng triệu người dân đang theo dõi tại quê nhà, hòa chung sự ủng hộ với Les Éléphants, mặc cho những khác biệt về sắc tộc, tín ngưỡng và lòng trung thành.

Đây là câu chuyện kinh ngạc về việc một đội tuyển đã giúp làm dịu bớt căng thẳng sắc tộc và đem lại hòa bình cho cuộc nội chiến đẫm máu.

1. Drogba sinh năm 1978 tại Abidjan, thủ đô tại miền Nam của đất nước. Lúc 5 tuổi, anh đến Pháp và sống cùng người chú Michael Goban, cầu thủ chuyên nghiệp ở hạng đấu thấp. Drogba về quê hương vài tháng sau sinh nhật lần thứ tám, nhưng không lâu sau, bố mẹ anh bị mất việc và quyết định rằng cậu bé Didier sẽ có nhiều cơ hội ở Pháp hơn. Năm 1993, hai ông bà cùng sang Pháp sống với Drogba tại ngoại ô Paris.

Đất nước họ bỏ lại vào lúc đó đang bước vào giai đoạn chuyển mình quan trọng. Sự ra đi của tổng thống Félix Houphouët-Boigny đẩy Bờ Biển Ngà vào bất ổn khi mà chính trị, xã hội và cả kinh tế đều gắn bó chặt chẽ với một cá nhân suốt 33 năm. Người dân đối mặt với một tương lai bất định.

Bờ Biển Ngà

Ảnh: Economist

Khoảng trống quyền lực của vị tổng thống quá cố bị lấp đầy bởi xung đột bạo lực của hai miền Nam Bắc. Đất nước lâm vào khủng hoảng khi lần đầu tiên họ phải bước vào nền dân chủ. Hàng ngàn người bị bắt trong các cuộc bạo loạn. Và đến cuối năm 1999, cuộc nội chiến nổ ra chia cắt đất nước này làm hai.

Nền bóng đá của Bờ Biển Ngà dần dần phát triển khi họ nhận được sự ủng hộ của cố Tổng thống Houphouët-Boigny. Giải Vô địch Quốc gia Ligue 1 được thành lập ngay sau khi Bờ Biển Ngà giành được độc lập vào năm 1960, nơi mà những tài năng được nuôi dưỡng một cách chuyên nghiệp. Họ đã giành được vị trí thứ ba tại Cúp Các Quốc Gia Châu Phi vào các năm 1965 và 1968, Bờ Biển Ngà khi đó đã được coi là thế lực đang nổi lên và một đối thủ đáng gờm ở Châu Phi.

Do sự bất công của FIFA về các suất dự World Cup trong suốt những năm 60, 70 và 80 với Châu Phi mà Bờ Biển Ngà không có cơ hội được tham dự giải đấu lớn nhât hành tinh mãi cho đến năm 1994. Les Éléphants đã lần đầu tiên vô địch Cúp Các Quốc Gia Châu Phi ở Senegal vào năm 1992 với một đội hình gồm nhiều các cầu thủ đang thi đấu cho giải nội địa Pháp – bao gồm Le Havre’s Joël Tiéhi, Youssouf Fofana của Monaco và Didier Otokoré của Cannes – và đứng trước cơ hội lớn để có thể đến Mỹ. Tuy nhiên may mắn đã không mỉm cười với họ.

2. Bạo lực vẫn tiếp tục diễn ra tại đất nước Châu Phi này khi mà các bên không đạt được thỏa thuận trong quá trình đàm phán hòa bình. Các cuộc đàm phán liên tục diễn ra vào tháng 10/2002 và tháng 7/2003 nhưng không giải pháp nào được thông qua để rồi quốc gia đắm chìm trong bạo động và biểu tình.

Bờ Biển Ngà World Cup 2006

Ảnh: DW.de

Trong khi đó, đội tuyển quốc gia đang nỗ lực để lần đầu tiên được góp mặt tại World Cup. Bờ Biển Ngà gây thất vọng khi không được dự Cúp Các Quốc Gia Châu Phi nhưng vẫn còn lí do để tự tin: Henri Michel là một huấn luyện viên nổi tiếng đã từng dẫn dắt Pháp, Cameroon, Morocco và Tunisia cũng như họ có nhiều cầu thủ đang thi đấu tại các CLB hàng đầu Châu Âu như Didier Drogba ở Chelsea, Kolo Touré và Emmanuel Eboué ở Arsenal, Aruna Dindane ở Lens và Arthur Boka ở Strasbourg.

Thắng lợi 3-1 trước Sudan cùng với việc Cameroon không thể đánh bại Ai Cập đã đảm bảo cho Les Éléphants một vé đến nước Đức vào năm 2006. Các cầu thủ tất nhiên đều phấn khích trước kết quả đó nhưng việc  vượt qua vòng loại không phải là điều duy nhất trong tâm trí họ đêm đó. Khi đoàn phóng viên Bờ Biển Ngà bước vào phòng thay đồ sau trận đấu, Drogba, người anh hùng dân tộc, thủ lĩnh của đội tuyển quốc gia đã yêu cầu được cầm microphone. Bóng đá lúc đó đã vượt xa hơn những gì người ta nghĩ.

Hỡi những người đàn ông và phụ nữ của Bờ Biển Ngà, từ Nam đến Bắc, miền Trung hay miền Tây: chúng tôi đã chứng minh rằng tất cả mọi người ở đất nước này đều có thể sống chung với nhau và đoàn kết sẻ chia mục tiêu tham dự World Cup. Chúng tôi hứa rằng kỷ niệm này sẽ thống nhất chúng ta lại với nhau. Hôm nay chúng tôi quỳ gối cầu xin mọi người…

Nói đến đây Drogba vào đồng đội quỳ xuống sàn nhà, mắt vẫn hướng về camera.

Tha thứ. Tha thứ. Tha thứ. Một đất nước giàu mạnh như chúng ta không thể bị tàn phá bởi chiến tranh được. Xin hãy bỏ vũ khí xuống. Thực hiện bầu cử. Mọi thứ sẽ tốt hơn.

3. Sẽ là ngây thơ khi nghĩ rằng bóng đá có thể giải quyết được những mâu thuẫn sắc tộc thâm sâu và căng thẳng về văn hóa, nhưng cũng không thể chối bỏ những tác động từ lời lẽ của Drogba. Đội tuyển quốc gia Bờ Biển Ngà có lẽ là đại diện duy nhất của đất nước này – Drogba, đến từ miền Nam, thực hiện bài phát biểu đó trong vòng tay của Kolo Touré, một người Hồi giáo phía Bắc – đã đóng góp một phần lớn trong việc hàn gắn hai miền. Bóng đá cố nhiên không phải là một giải pháp hòa bình lâu dài nhưng hành động của Drogba là một lời nhắc nhở rằng cả hai phía đều là đồng bào.

Hai năm sau, đất nước vẫn còn hỗn loạn, Drogba dùng bóng đá để thực hiện một sự can thiệp quan trọng – nó có tác động lên việc kết thúc nội chiến nhiều hơn bất cứ sự kiện nào khác. Bờ Biển Ngà tiếp đón Madagascar vào tháng 6 năm 2007 để giành vé tham dự Cup Châu Phi vào năm 2008; Les Éléphants biết rằng chiến thắng sẽ giúp họ đứng đầu bảng để đến Ghana. Abidjan là sân nhà truyền thống của quốc gia nhưng Drogba đã dùng ảnh hưởng của mình để đề nghị Tổng thống đương thời của Bờ Biển Ngà là Gbagbo để dời trận đấu đến Bouaké, thủ phủ của lực lượng chống đối ở phía Bắc.

Didier Drogba

Ảnh: The Soccer Desk

Sự nhiệt thành của Drogba để đưa Les Éléphants đến miền Bắc là hoàn hoàn hợp lý. Trận đấu cho quốc gia này một cơ hội để hòa giải, một cơ hội để gửi đi một thông điệp đến toàn thể nhân dân trên toàn quốc rằng đội tuyển quốc gia Bờ Biển Ngà đại diện cho tất cả mọi người. SVĐ tại Bouaké thậm chí được chính phủ tài trợ để tu sửa lại và xây thêm mái. Rõ rằng bóng đá có thể đưa hai thế lực thù địch lại với nhau mà không một chính trị gia hay nhà ngoại giao nào có thể.

Tôi biết rằng chúng ta có thể đem mọi người ngồi lại cùng nhau, nhiều hơn bất cứ chính trị gia nào. Đất nước này bị chia cắt bởi các chính trị gia; chúng ta chơi bóng, chúng ta chạy sau quả bóng, và chúng ta đưa mọi người đến với nhau.

Drogba lần cuối đến thăm Bouaké vào năm 2006, khi mà anh giới thiệu giải thưởng Cầu Thủ Châu Phi của năm với hàng ngàn fan hâm mộ tại trung tâm thành phố. Trước khi bước vào trận đấu với Madagascar, anh đã tặng một đôi giày cho Guillaume Soro, thủ lĩnh lực lượng chống đối, người được bổ nhiệm làm Thủ Tướng hai tháng trước như một phần của nỗ lực đàm phán hòa bình.

Ở trên sân, sẽ luôn chỉ có một người chiến thắng. Bờ Biển Ngà thổi tung Madagascar với 5 bàn không gỡ. Drogba ấn định tỉ số với bàn thắng vào phút thứ 90 với một pha đưa bóng vào gôn trống sau khi dễ dàng vượt qua thủ môn đội bạn. Người hâm mộ lao xuống sân để ăn mừng với người hùng của họ khi mà lực lượng nổi dậy và quân đội của chính phủ quan sát từ trên cao. Cả hai bên đều nhận ra họ có nhiều điểm chung hơn họ nghĩ.

4. Vẫn còn rất nhiều vấn đề và cuộc nội chiến lại nổ ra lần nữa vào năm 2010, nhưng đêm đó đã cho người dân Bờ Biển Ngà thấy rằng vẫn có cơ hội cho hòa bình và một tương lai thống nhất. Quá trình bãi binh đã được bắt đầu vài tháng sau trận đấu đó, vùng biên giới của hai miền bị xóa bỏ, lời hứa về một cuốc bầu cử được cất lên và sự ủng hộ ở khắp nơi.

Cuộc bầu cử vào năm 2010 thất bại khi Liên Hợp Quốc công nhận Outtara là người chiến thắng nhưng Gbagbo lại cho rằng đã có sự gian lận ở phía Bắc. Đất nước lần nữa đối mặt với cuộc nội chiến và chỉ kết thúc khi Gbagbo bị bắt tại Abidjan vào tháng 4 năm 2011. Nhưng 3000 người dân đã thiệt mạng bởi các cuộc xung đột xảy ra sau lần bầu cử đó.

Họ có thể không vào tới vòng knock-out của World Cup, hay không thể vô địch Cúp Liên lục địa, song những khoảnh khắc đẹp đẽ nhất của đội bóng lại không phải ở trên sân bóng. Tập thể cầu thủ với những người theo đạo Hồi và đạo Thiên Chúa, những người đến từ phía Bắc và phía Nam – tạo nên một biểu tượng của sự đoàn kết và thống nhất trong bối cảnh đất nước bị chia cắt làm đôi.

Mười một người đàn ông đá quả bóng không thể hàn gắn một đất nước mãi mãi nhưng cũng chẳng thể đánh giá thấp sức mạnh của họ. Bằng việc cầm microphone lên và nói với đồng bào mình, hay dùng ảnh hưởng cá nhân yêu cầu chuyển trận đấu cấp quốc gia đến Bouaké và gửi đi thông điệp đến toàn thể người dân của Bờ Biển Ngà rằng lực lượng chống đối ở miền Bắc cũng là một phần của đất nước, Didier Drogba đưa cho cả hai bên lí do để thống nhất với nhau.

Didier Drogba Florent Malouda FC Bayern Munich v Chelsea FC - UEFA Champions League Final

Ảnh: Bob Thomas

Tiền đạo 36 tuổi đã dành 4 danh hiệu vô địch giải quốc nội, 7 cúp quốc gia và 1 chức vô địch Champions League trong 17 năm sự nghiệp của mình. Nhưng thành tựu lớn nhất của anh chắc chắn là giúp chấm dứt cuộc nội chiến ở quê hương mình.

Adelaide 4/11/2014

BÌNH LUẬN

TÁC GIẢ
Shinosuke
1 bài viết
“Bóng đá chiến thắng là bóng đá đẹp. Bóng đá đẹp mà không thắng là bóng đá hoang tưởng.”
BÀI VIẾT CÙNG TÁC GIẢ
Phát bóng lên ^