Francesco Guidolin – Viết cổ tích với 3-5-2

bởi Shigeki ·

Calcio, xét cho cùng vẫn thi thoảng có những câu chuyện cổ tích về những đội bóng bất ngờ thăng tiến – là Lừa bay Chievo lần đầu lên hạng xếp thứ 5; là Sampdoria với cặp tấn công Antonio Cassano – Giampaolo Pazzini cùng lối đá tấn công của Luigi Del Neri, người đã viết cổ tích với chính Chievo.

Tuy nhiên, đôi khi có những điều kì diệu, nhưng diễn ra âm thầm hơn và ít được để mắt tới. Udinese giai đoạn từ 2010-2013 là một đội bóng như thế. Bianconeri 3 năm nằm trong top 5 Calcio, 2 lần giành vé dự sơ loại Champions League, vượt qua những ông lớn khác như Inter Milan, Roma hay Fiorentina. Dù phải nói rằng, thời kì 2010-2013 là thời kì Udinese sở hữu rất nhiều tài năng hiện tại thi đấu khắp các đội bóng lớn ở châu Âu, mà nếu gộp lại những cái tên này, hoàn toàn có thể có một đội bóng tầm cỡ không vừa ở châu Âu.

Samir Handanovic cho vị trí thủ môn; các hậu vệ Mauricio Isla, Christian Zapata, Medhi Benatia và Pablo Armero; các tiền vệ Gokhan Inler, Kwadwo Asamoah, Roberto Pereyra, Juan Cuadrado; tiền đạo với Alexis Sanchez và huyền thoại calcio Antonio Di Natale. Tuy nhiên, với gần như đầy đủ thành phần đội hình như trên vào mùa giải 2009-10, Bianconeri chỉ cán đích ở vị trí thứ 15.

Tài năng của Francesco Guidolin, do đó là không thể phủ nhận, đặc biệt với sơ đồ 3-5-2 thương hiệu của ông.

Tiền thân Bologna

Ít ai biết rằng, trước khi giành được thành công kì diệu với Udinese, Bologna của Guidolin cũng suýt tạo ra bất ngờ lớn hơn cả Chievo. Họ chỉ cách top 4 Calcio thời 01/02 đúng một trận thua vào vòng đấu cuối cùng của mùa giải trước AC Milan, qua đó ngậm ngùi vị trí thứ 7.

Ảnh: zonalmarking.

Nhìn vào đội hình Bologna khi đó, những người xem Calcio kì cựu may ra có thể còn nhớ thủ môn huyền thoại Gianluca Pagliuca – khi đó 35 tuổi, Julio Cruz và Cristian Zaccardo khi đó mới dừng lại mức tiềm năng. Giuseppe Signori, tiền đạo tài năng những năm 90 – khi đó cũng đã 33 tuổi. Với một đội hình rất bình thường như vậy, kì tích chen chân cạnh tranh top 4 cho đến những vòng cuối cùng là quá đáng tự hào. Kết thúc mùa giải, Bologna đứng thứ 7, với 1 điểm kém hơn Lazio, 2 điểm kém một câu chuyện cổ tích khác là Chievo và 3 điểm đứng sau Milan.

Không còn quá nhiều băng hình tư liệu trên mạng để miêu tả về Bologna mùa 01/02, nhưng, có thể nói, lối chơi của Bologna lấy nền tảng dựa vào hệ thống phòng ngự chắc chắn – những pha tấn công dựa vào những quả tạt từ 2 biên cũng như những tình huống đá phạt cố định. Thành tích thủng lưới 40 bàn sau 34 trận có thể nói là tốt – đứng thứ 6 trong số những đội bóng thủng lưới ít nhất Serie A năm đó – đặc biệt khi hàng công cũng chỉ có thể ghi được 40 bàn. Nếu như đem so sánh Bologna của Guidolin với 1 hiện tượng khác là Chievo của Del Neri, điểm khác biệt lớn nhất của Bologna là hệ thống chiến thuật kỉ luật, tạo nên một khối vũng chắc. Điều đó giúp Bologna có được kết quả tốt trước các đội bóng lớn – đánh bại Inter và Milan cũng như hòa Juventus, khi đó vẫn là những thế lưc hùng vĩ tại châu Âu.

Cơ bản, đơn giản nhưng sẵn sàng bùng nổ đúng lúc – một phong cách chơi bóng rất Ý, rất Guidolin, có thể không đạt được đến những thành công cao hơn do giới hạn con người, nhưng là nền tảng kinh nghiệm cho những câu chuyện cổ tích 9 năm về sau. Cho Udinese.

3 năm vinh quang cùng Udinese: Khi có bột để gột nên hồ

Udinese, trước khi Guidolin đến nắm quyền, là một đội bóng sản sinh nhiều tài năng nhưng chỉ dừng lại ở mức độ thường thường bậc trung. Mùa giải 2008/2009, Di Natale ghi 29 bàn trên tất cả các mặt trận, đổi lại Udinese chỉ đứng thứ 15 tại Serie A, dưới sự dẫn dắt của Gianni De Biasi và Pasquale Marino. Tình cờ thay, Guidolin rời Parma để về thay Marino đầu mùa 2010, và chính Marino sau đó đã về nắm lại Parma. Khi đó, có lẽ những người lạc quan nhất cũng chẳng nghĩ đến viễn cảnh những cầu thủ chưa chứng tỏ được mình như Cuadrado, Handanovic, Sanchez, Asamoah hay Inler nổi lên trở thành những cầu thủ tài năng bậc nhất Serie A, hay xa hơn là châu Âu. Điểm khác biệt lớn nhất giữa Udinese của người tiền nhiệm Pasquale Marino và Francesco Guidolin là, trong khi Marino chơi với sơ đồ 3-4-3 rực lửa, đầy tính tấn công nhưng thiếu thành tích, Francesco Guidolin áp vào Zebrette sơ đồ 3-5-2 (đôi khi là 3-5-1-1) thiên về sự chắc chắn và ổn định.

Udinese 2010 11

Ý đồ chơi bóng của Udinese giai đoạn 10-11 là vô cùng đơn giản: phòng ngự chặt chẽ với số lượng đông cầu thủ ở hai phòng tuyến phía dưới; khi có cơ hội phản công, bóng được đẩy nhanh lên cho Di Natale hay Sanchez. Nhiệm vụ của Di Natale và Sanchez vào lúc này sẽ là dùng khả năng kĩ thuật cũng như đi bóng của mình, tạo ra những khoảng trống cho tuyến tiền vệ phía sau tận dụng các khoảng trống để sút xa hay băng xộc thẳng vào khung thành. Khi cần tấn công, ngoài cách đưa thẳng bóng cho tuyến trên, đôi cánh đầy cơ động Armero và Isla sẽ cùng hỗ trợ tấn công chồng cánh khi Alexis Sanchez và Di Natale di chuyễn dãn biên. Hệ thống 3-5-2 tưởng như thiên về tính phòng thủ, khi triển khai tấn công dưới tay Guidolin đã biến Udinese thành hàng công vô cùng đáng gờm – 65 bàn thắng sau 38 trận Calcio, đứng thứ 3 Serie A, ngang với ĐKVĐ Milan và chỉ kém Inter 4 bàn – trong đó lão tướng Di Natale ghi 28 bàn, chiếm hơn 40% số bàn thắng của cả đội. Về hàng thủ, thành tích thủng 43 bàn sau 38 trận, đứng thứ 6 ở Calcio là rất ổn – nếu như xét đến 4 trận đầu mùa, Zebrette đã thủng tới 8 bàn.

Sau mùa 2010/11,nhiều người đã từng nghĩ, đoàn quân của HLV Guidolin chỉ là dạng one-hit-wonder, nhưng thực tế hai năm sau, kì tài chiến thuật của ông giúp Udinese vẫn bay cao chễm chệ một xuất đá sơ loại C1 ở mùa 2011/12 và vẫn đứng thứ 5 sau mùa 2012/13. Sau mùa giải 2010/11 thành công, họ mất nguyên trục dọc Zapata – Inler – Sanchez với tổng giá trị 53 triệu euro. 3-5-2 ngày nào được chuyển sang 3-5-1-1 (dù 3-5-2 vẫn là phương án thường xuyên được dùng, phụ thuộc vào đối thủ và thế trận). Zebrette mùa 2011/2012 là mùa bóng mang đậm đặc phong cách Guidolin nhất – chỉ đứng thứ 9 về số bàn ghi dc (52 bàn/38 trận) nhưng lại có hàng thủ chắc thứ 3 (sau Juventus bất bại và Milan của Alessandro Nesta với Thiago Silva). Chính Juventus của Conte năm đó đã học tập và xây dựng hệ thống gần tương tự, làm nền tảng cho 3 Scudetto liên tiếp từ 2012-2014.

Đội hình của Udinese trong một trận đấu với Juventus. Ảnh: Zonalmarking.

Hiện nay, sau 4 mùa bóng gắn bó trên ghế HLV Udinese, Francesco Guidolin giờ đây vẫn truyền tư tưởng và cách phát hiện nhân tài của mình ở một vị trí khác – vị trí giám đốc kĩ thuật chung cho Watford, Granada và Udinese. Cho dù Guidolin là một người phát hiện và nuôi dưỡng tài năng không tồi nếu xét đến số tài năng tầm cỡ châu Âu trưởng thành từ Udinese trong 5 năm trở lại, cá nhân người viết tin tưởng những tinh hoa về chiến thuật và cách xây dựng lối chơi của ông là điều còn ít được biết đến. Dù sao, những phép màu Bologna và Udinese sẽ mãi lưu danh, dưới chất thép đặc trưng của nền tảng 3-5-2.

*Bài viết được viết bởi tác giả Shigeki – blog shigekivadongbon.wordpress.com.

BÌNH LUẬN

TỪ KHOÁ LIÊN QUAN
TÁC GIẢ
Shigeki
19 bài viết
“Toros.Shigeki - thành viên team FIFA Toros tại Hà Nội. Analyst thông số thống kê của K+ https://shigekivadongbon.wordpress.com/”
Phát bóng lên ^