HLV Đinh Cao Nghĩa & Than Quảng Ninh: Một thập kỷ ân tình không trọn vẹn (phần một)

bởi Rica ·

Phần Một: Chiến lược gia đại tài của Đất Mỏ 

Ngày 6 tháng 7 năm 2013 là một trong những ngày đẹp nhất trong sự nghiệp cầm quân của HLV Đinh Cao Nghĩa, cú hat-trick của tài năng trẻ Vũ Minh Tuấn trên sân Cửa Ông vào lưới Cần Thơ vừa chính thức đưa anh bước ra ánh sáng, vừa góp phần đưa đội bóng Than Quảng Ninh trở lại sân chơi bóng đá chuyên nghiệp sau 25 năm vắng bóng. Ngày ấy, vị HLV họ Đinh là người hùng, người hùng của bóng đá Quảng Ninh, người hùng của tất cả những người hâm mộ đất Mỏ, và người hùng của một loạt tài năng trẻ được chính ông tìm ra và chắp cánh.

Hai năm sau, tháng 7 năm 2015, trên sân nhà Cẩm Phả, lại trước Cần Thơ, lại là một trong những ngày buồn nhất của ông. Trước trận đấu, ông Nghĩa là tội đồ, là người bị không biết bao nhiêu cổ động viên ruồng bỏ vì thành tích (dù chưa thật sự đến nỗi) tệ hại và một lối chơi nhạt nhòa, không thuyết phục. Than Quảng Ninh thua 0-3. Có không biết bao nhiêu lý do để chỉ ra thất bại toàn diện ấy, nhưng không ai muốn nhắc lại khi kết thúc trận đấu. Nhiều cầu thủ đã khóc, không phải vì thất vọng vì trận đấu, mà vì họ biết cái ngày ấy đã đến, cái ngày mà bóng đá Quảng Ninh chưa bao giờ nghĩ đến bao năm qua đã diễn ra, HLV trưởng Đinh Cao Nghĩa chia tay đội bóng.

HLV Đinh Cao Nghĩa sinh năm 1959, là cầu thủ của đội bóng Than Quảng Ninh cuối thập niên 70 đầu thập niên 80. Ông chơi ở vị trí hậu vệ, một thời cùng với Từ Viết Hà tạo thành cặp trung vệ thép của bóng đá Quảng Ninh. Ông có lối chơi thông minh, hợp lý và rất ít khi phạm lỗi, được liên tiêp 3 mùa bóng được phong là Kiện tướng cầu thủ năm 1979, 1980 và 1981. Sự nghiệp cầu thủ của ông sớm kết thúc vào năm 1991, sau khi cùng với 7 cầu thủ nữa của Than Quảng Ninh bị cấm thi đấu vĩnh viễn do tham gia vào một vụ ẩu đả cuối trận gặp Đồng Tháp.

Ảnh: Bóng đá TV

Sau khi giải nghệ, ông Đinh Cao Nghĩa quyết định rời xa bóng đá, ông về công tác tại Xí nghiệp than Hà Tu. Tuy nhiên cái duyên với bóng đá đất Mỏ đã một lần nữa khiến ông trở lại với đội bóng Than Quảng Ninh. Năm 2005, sau khi giành vé thăng Hạng Nhì Quốc Gia, ban lãnh đạo đội bóng đã bổ nhiệm ông làm huấn luyện viên trưởng của CLB, một trong những quyết định đã đem đến bước ngoặt trong cả cuộc đời ông cũng như trong lịch sử của bóng đá Quảng Ninh.

Nghề HLV được chia làm 2 nhóm: chiến lược gia và chiến thuật gia. Sự khác nhau nằm ở 2 cụm từ chiến lược và chiến thuật. Chiến lược là những kế hoạch, sự sắp xếp và cân đối những nguồn lực mình đã và đang có trong một khoảng thời gian dài còn chiến thuật là cũng tận dụng những điều đó nhưng áp dụng trong mỗi tình thế cụ thể. Cũng chính vì thế, chiến lược gia là người đưa ra những định hướng cho câu lạc bộ của mình trong cả một khoảng thời gian dài hơi và thực hiện nó qua từng bước sao cho mục tiêu cuối cùng được hoàn tất như dự tính ban đầu, còn chiến thuật gia là rất giỏi trong việc xoay chuyển tình thế của từng trận đấu. Tiêu biểu trên thế giới đại diện cho 2 nhóm này: Alex Ferguson, Arsène Wenger, Juergen Kloop (chiến lược gia) – Jose Mourinho, Carlo Ancelotti, Rafael Benitez (chiến thuật gia).

Ảnh: Thể thao TV

Ảnh: Thể thao TV

Tại Việt Nam, quá trình xã hội hóa bóng đá, các doanh nghiệp đầu tư tiền vào đội bóng liên tục và tạo một ảnh hưởng lớn đến mỗi câu lạc bộ đã dần dần làm cho khái niệm 2 nhóm huấn luyện viên này không còn rõ ràng nữa. Các ông chủ dần dần trở thành những người đưa ra định hướng cho đội bóng của mình: định hướng về phong cách, lối chơi, định hướng về hình ảnh và định hướng về cả thương mại… rồi chọn HLV phù hợp với những định hướng của mình. Tiêu biểu là ông bầu Đoàn Nguyên Đức với Hoàng Anh Gia Lai, hay bầu Hiển của Hà Nội T&T , bầu Đệ với CLB Thanh Hóa… Điều này khiến cho hầu hết những HLV ở Việt Nam chỉ còn mỗi nhiệm vụ đó là thực hiện nhiệm vụ chiến thuật trên sân bóng để hoàn thành các mục tiêu ông chủ đề ra.

Ngay từ năm 2005, sau khi được BLĐ giao toàn quyền quyết định về định hướng phát triển và chuyên môn đội bóng, ông đã vạch ra một kế hoạch dài hạn, vừa đủ để thăng hạng đúng thời điểm sao cho phù hợp với tiềm lực và tài chính của ban lãnh đạo, vừa đủ để hoàn tất các mục tiêu trong từng mùa giải. Ông triệu tập rất nhiều cầu thủ phong trào của ngành than vào đội bóng, có những người đã thành danh như Nguyễn Mạnh Tuấn Anh và có những người vẫn gắn bó đến tận V-League như Nguyễn Xuân Quyết hay cũng có những người đang trở thành cánh tay đắc lực của ông như trợ lý Hoàng Thọ.

Sau 2 mùa bóng Hạng Nhì, câu lạc bộ Than Quảng Ninh đã cập bến giải Hạng Nhất Quốc Gia sau khi thăng hạng vào năm 2006, với bàn thắng vào phút cuối cùng của Lê Hồng Minh vào lưới Sara Thành Vinh để giành chiến thắng chung cuộc 2-1.

Mùa bóng Hạng Nhất đầu tiên, với tiềm lực tài chính không cho phép, HLV Đinh Cao Nghĩa đã tập hợp một đội quân “lính lê dương” gồm rất nhiều cầu thủ bấy giờ thuộc dạng “hàng thải” từ V-League: Anh Tuấn, Quang Long, Cảnh Nam, Thanh Sang… từ Hòa Phát Hà Nội và Hà Nội ACB, Mai Ngọc Quang từ Hải Phòng… và một trong những chữ ký không chỉ có ảnh hưởng đến Than Quảng Ninh mà còn mang lại những thay đổi lịch sử của bóng đá Việt Nam sau này: Olalaye Samson Kayode. Chàng trai 19 tuổi từ Nigeria sau khi thử việc không thành công ở Quân Khu 4 đã được HLV Đinh Cao Nghĩa đem về vào những ngày cuối cùng ngay trước khi mùa giải bắt đầu. Và hiện tại Samson đang là ai thì tất cả đều đã biết, không phải đề cao, nhưng không thể phủ nhận chính Đinh Cao Nghĩa là người đã mang cầu thủ này đến với bóng đá Việt Nam.

Với những con người ấy, trong lần đầu tiên lên chơi Hạng Nhất, Than Quảng Ninh đã đoạt chức vô địch lượt đi đầy thuyết phục trước hàng loạt ông lớn: Thể Công Viettel, Vạn Hoa Hải Phòng, Vinakansai Ninh Bình,…

Ảnh: Báo Sài Gòn giải phóng

Lại một lần nữa nhắc lại cụm từ này, với tiềm lực tài không cho phép để có thể thăng hạng V-League ngay trong một thời gian ngắn, ông Đinh Cao Nghĩa trong những năm tháng tiếp theo đã tiếp tục phát triển đội bóng, coi trọng và đào sâu về việc phát triển các tài năng trẻ của địa phương, luôn hoàn tất các mục tiêu trụ hạng từ rất sớm và trở thành một trong những đội bóng vô cùng khó chịu tại giải Hạng Nhất cũng như Cúp Quốc Gia.

Bảy mùa giải ở Hạng Nhất, Than Quảng Ninh 2 lần về nhì, 2 lần xếp thứ 4, một lần xếp thứ 7 và 1 lần xếp thứ 9. Ông Nghĩa trong những năm tháng này chưa bao giờ có trong tay một đội hình thật sự mạnh với nhiều cái tên chất lượng, lại thêm việc lực lượng mỏng và thường xuyên gặp chấn thương nhưng với tài “liệu cơm gắp mắm” của mình, ông chưa bao giờ để Than Quảng Ninh rơi vào nhưng khủng hoảng dài hạn hay phải căng mình ra trụ hạng mỗi cuối mùa. Cuối những năm 2010, 2011, đội bóng đất Mỏ đã trình làng 1 thế hệ đầy tài năng với những viên ngọc thô như Vũ Minh Tuấn, Bùi Văn Hiếu, Nguyễn Hải Huy, Nguyễn Tiến Duy… giờ đây đã trở thành những trụ cột của đội bóng. Tháng 7 năm 2013, như đã nhắc ở đầu bài viết, những tài năng trẻ ấy đã bước ra ánh sáng khi cùng HLV Đinh Cao Nghĩa đưa câu lạc bộ trở lại sân chơi cao nhất của bóng đá Việt Nam sau 2 thập kỷ.

Với khả năng hoạch định chiến lược và một tầm nhìn vô cùng sắc bén, HLV Đinh Cao Nghĩa sau 10 năm đã từng bước đưa bóng đá Quảng Ninh trở lại đúng vị thế của mình. 10 năm rõ ràng là một khoảng thời gian rất dài trong thời đại kim tiền hiện nay khi rất nhiều đội bóng sẵn sàng đầu tư để rút ngắn thời gian lại (như Hà Nội T&T), nhưng với những gì ông Nghĩa làm được cho bóng đá Quảng Ninh, người hâm mộ luôn trân trọng và cảm phục.

(còn tiếp)

BÌNH LUẬN

TÁC GIẢ
Rica
3 bài viết
“”
Phát bóng lên ^