Jemerson – Liệu “Blackenbauer” có là lời tán tụng quá đà?

bởi Shigeki ·
Jemerson1

Jemerson trong màu áo Atletico Mineiro (ảnh: Novasports.gr)

Trước giờ, Brazil – nền bóng đá sản sinh ra những quái kiệt hàng đầu thế giới trên mặt trận tấn công – ít khi có những cái tên được tung hô và kì vọng nhiều cho vị trí trung vệ. Các trung vệ Brazil thuần túy thường nổi bật về sức mạnh và khả năng tranh chấp, nên những biệt danh của họ thường nghe rất mạnh bạo. Với Naldo, trung vệ của Werder Bremen, là The Beast – Quái Thú; trung vệ kì cựu LucioIl Gigante – Người Khổng Lồ. Ngay cả với Thiago Silva, người kết hợp những tinh hoa phòng ngự Italia vào cách chơi bóng của mình, anh vẫn chết danh O Monstro – Quái Vật.

Và rồi, trong mùa giải 2015/16, đột nhiên một trung vệ trẻ vụt lên giữa bản đồ bóng đá Brazil. Ban đầu chỉ là giải pháp thay thế đội trưởng Rever của Atletico Mineiro, Jemerson thay thế và trở thành trụ cột chính thức nơi hàng thủ. Thậm chí anh còn được HLV Dunga dành một suất tại ĐTQG Brazil.

Nhưng nhìn vào những con số của Jemerson nói riêng và Atletico Mineiro nói chung, thật khó nói thực sự anh chàng người Brazil này giỏi đến đâu. Jemerson là trung vệ số một Brazil nhưng Atletico Mineiro chỉ đứng thứ 10/20 về số lần thủng lưới. Thể hình so với các trung vệ đồng hương khác đang chinh chiến ở châu Âu cũng không hề nổi trội (xem Bảng 1). Vậy điều gì thực sự là nguyên nhân để Jemerson có biệt danh Blackenbauer – Beckenbauer Đen – này? Điều gì khiến giới mộ điệu Brazil công nhận anh là Trung vệ số một Brasileirao mùa trước – hay thậm chí so sánh là người kế thừa Thiago Silva?

Jemerson Thiago Silva Lucio Naldo
Chiều cao 1.84m 1.83m 1.88m 1.96m
Cân nặng 77kg 79kg 84kg 89kg

Bảng 1: Thống kê thể hình Jemerson so với Thiago Silva, NaldoLucio.

Ngọc còn thô…

Dưới đây là các con số thống kê trên mỗi trận của Jemerson tại Brasilerao mùa giải 2015, và thứ hạng của anh so với 59 hậu vệ khác trên toàn giải đấu.

Trung bình mỗi trận Thứ hạng tính trên toàn giải
Tắc bóng 1.49 (49%) 20/59
Tranh bóng bổng 2.09 (58%) 14/59
Cắt bóng 1.66 36/59 (số thấp do đá trung vệ dập)
Phá bóng 5.17 8/59
Chặn bóng 0.63 15/59

Bảng 2: Thống kê thông số phòng ngự của Jemerson.

Tỉ lệ tranh chấp bóng bổng của Jemerson khá ổn  (58%) nhưng đây không phải là điểm quá mạnh (do anh chỉ cao 1.84m). Mặt khác, ngoại trừ số lần phá bóng, các con số khác không nằm trong top đầu của giải đấu (về mặt khối lượng công việc).

Một dấu hiệu đáng ngại khác là về tần suất mắc sai lầm: 5 sai lầm phòng ngự, cao nhất giải. Dù may mắn là chỉ 1 tình huống trong số đó dẫn đến bàn thua cho đội nhà, những sai lầm như vậy ắt hẳn sẽ bị trừng phạt ở những đội bóng lớn hơn. Một dấu hiệu của sự thiếu tập trung, hay đôi khi là xử lý có phần quá sức mình.

…thì có thể mài

Một trung vệ về mặt thông số thống kê đã không quá nổi bật về mặt khối lượng, tỉ lệ chính xác cũng dừng ở mức khá, có lẽ đọc đến đây người đọc sẽ thắc mắc tại sao người Brazil xưng tụng anh chàng sinh năm 1992 này “kêu” như vậy. Để giải thích về niềm tin của người viết cho Jemerson, xin được trích lại một câu trong bài viết về Rugani, nhưng nói về David Luiz:

Tư duy chơi bóng mà rèn luyện được, David Luiz có khi cũng trở thành Franz Beckenbauer.

Tư duy chơi bóng là một yếu tố quan trọng. Có những cầu thủ không thể hiện được sự tiến bộ ở điểm này; có những người phải đến khi chuyển vị trí mới có được sự tiến bộ. Khác với 2 trường hợp kể trên, Jemerson có những sự đáng kể về mặt chuyên môn sau khi được đá chính nhiều hơn, với những sự dìu dắt cụ thể về mặt chuyên môn.

Ở Atletico Mineiro, vai trò của Jemerson là trung vệ dập bên cạnh người đá thòng là Leonardo Silva. So với mùa giải 2014, trung vệ 24 tuổi được chuyển giao hẳn vai trò đá chính với số phút hơn gấp rưỡi (3.149 phút của mùa 2015 so với 1.889 phút của mùa 2014), tắc bóng nhiều hơn (3.03 lần/trận so với 2.81), tranh chấp bóng bổng nhiều hơn và tốt hơn (2.09 lần/trận so với 1.5; tỉ lệ thành công tăng 10%, từ 47.8% lên 57.8%).

Việc được định hình một lối chơi cụ thể của một trung vệ dập (tắc bóng, tham gia đối đầu 1-chọi-1 nhiều hơn cắt bóng) cũng như sự tiến bộ trong tranh chấp bóng bổng là điều thấy được, nhờ sự thông minh trên sân cỏ.

Hãy chú ý khoảng 2 phút 49 đầu của clip này – đối thủ của Jemerson và Atletico Mineiro không ai khác chính là một Shakhtar Donetsk với đầy đủ những hảo thủ như Douglas Costa, Alex Teixeira, Marlos và một cựu cầu thủ Atletico Mineiro khác, Bernard.

Dưới đây là một clip tổng hợp khác về khả năng phòng ngự của Jemerson:

Nhìn chung, tư duy và khả năng chọn vị trí của Blackenbauer là không tồi chút nào, thậm chí có thể nói là tương đối đầu óc. Anh thường xuyên đặt mình vào vị trí có lợi khi tranh chấp bóng bổng, giải quyết các tình huống 1 đối 1 gọn gàng. Cùng với đó là những pha phá bóng tương đối gọn ghẽ mỗi khi có tình huống nguy hiểm. Kĩ thuật thực hiện thì còn hạn chế, nhưng Jemerson còn đủ khả năng để tiếp tục nâng cao trình độ. Thiago Silva cũng phải đến khi tới châu Âu thì mới phát tiết rực rỡ hơn hẳn so với thời ở Fluminense trước đây.

Khả năng chuyền dài 

Bóng đá hiện đại mang đậm dấu ấn của những trung vệ kiểu mới, những trung vệ chuyền dài tốt. Bắt đầu cho xu thế này là những cái tên như Matt Hummels hay Leonardo Bonucci, giờ đây ta có thể thấy hầu hết các đội bóng mạnh ở châu Âu đều có những trung vệ chơi chân/chuyền dài tốt.

Người nổi bật nhất với tư cách một trung vệ giỏi chuyền dài ở mùa này không ai khác chính là Toby Alderweireld của Tottenham. Việc sở hữu những đường chuyền dài nguy hiểm sẽ giảm bớt thời gian “build-up” (triển khai tấn công) cũng như giảm đi phần nào rủi ro dâng cao của đội hình. Jemerson cũng sở hữu kĩ năng chuyền dài tương đối ổn, dù vẫn chưa được mài dũa và tận dụng nhiều nếu so với những đồng nghiệp trời Âu.

Các tình huống phất bóng dài của Jemerson:

Jemerson Alderweireld Bonucci Hummels Boateng
Cự ly chuyền dài TB 41m 44m 41m 41m 41m
Cự ly chuyền về phía trước TB 19m 27m 23m 22m 22m
Tỉ lệ chuyền dài thành công 52,2% 46,9% 54,7% 43,8% 60,2%
Số đường chuyền dài thành công/trận 2,79 5,84 4,6 3,67 6,59

Bảng 3: So sánh các thông số chuyền dài của Blackenbauer so với một vài chân chuyền dài thượng thặng khác ở châu Âu

Vĩ thanh

Jemerson2

Monaco có lẽ rất mong chờ Jemerson trở thành một Thiago Silva mới (Ảnh: asmonaco.com)

Nghiên cứu về những cầu thủ tiềm năng chưa bao giờ là dễ dàng. Có những lí do khác nhau để một cầu thủ được tung hô. Cái tên Blackenbauer, đối với Jemerson, có lẽ nhiều phần từ tình yêu của CĐV Atletico Mineiro dành cho anh hơn là có gì đó phảng phất nét cổ điển của Beckenbauer huyền thoại.

Tuy nhiên, xét trên những quy chuẩn của bóng đá hiện đại, trung vệ 24 tuổi có những yếu tố tốt để có một sự nghiệp ổn định ở châu Âu. Những sự tiến bộ trong phòng ngự và tư duy phòng ngự rồi sẽ được rèn dũa qua thời gian tại AS Monaco, nơi phát hiện và đào tạo cầu thủ trẻ, tiềm năng hàng đầu.

Kĩ năng chuyền dài ở mức khá có thể mở ra nhiều phương án cho HLV trưởng lựa chọn hơn. Trần tiềm năng của Jemerson với người viết có lẽ sẽ là một Thiago Silva phẩy nhưng kém hơn chút đỉnh: giả như các kĩ năng của O Monstro được 9 thì O Novo Monstro (Quái Vật Mới – biệt danh khác của Jemerson) đạt được đến mức 8.

Hãy chờ xem, mùa tới Leonardo Jardim sử dụng anh chàng này như thế nào, khi AS Monaco chỉ còn Jemerson là trung vệ duy nhất (Ricardo Carvalho nhiều khả năng treo giày, Wallace là mượn từ Braga và không chắc đáng giá mua đứt 15 triệu euro; còn Andrea Raggi từ lâu chỉ là kẻ đóng thế).

Bài viết đã được đăng tại blog shigekivadongbon.

BÌNH LUẬN

TÁC GIẢ
Shigeki
19 bài viết
“Toros.Shigeki - thành viên team FIFA Toros tại Hà Nội. Analyst thông số thống kê của K+ https://shigekivadongbon.wordpress.com/”
Phát bóng lên ^