Mổ băng – Barcelona 1-2 Real Madrid: Gậy ông đập lưng ông

bởi Dũng Lê ·

Trận El Clasico lượt về thuộc khuôn khổ La Liga 2015/16 đã kết thúc với thắng lợi nghiêng về phía Real Madrid, dù họ bị dẫn trước và chỉ còn 10 người từ phút thứ 83, khi tỷ số đang là 1-1.

Đây là một trận đấu mà sẽ rất dễ để đổ lỗi hoặc chỉ điểm ra bất kỳ cái tên nào có mặt trên sân, kể cả những người đã lập công. Ngược lại, cũng rất dễ dàng để biện hộ bất kỳ lời chỉ trích nào. Ví dụ, người ta có thể nói rằng Cristiano Ronaldo đã “tàng hình” suốt cả trận, nhưng ngược lại, chính anh ta là cái tên ấn định tỷ số. Hay Lionel Messi có thể coi là không tạo ra được đột biến, nhưng như thế là phủ nhận tài năng của Keylor Navas. Vân vân.

Nói cách khác, đây là một trận đấu mà gần như mọi cầu thủ trên sân đều đã làm tốt. Cuộc chơi của những cái tên hàng đầu thế giới đã dẫn đến yêu cầu phải xem xét kỹ lưỡng về mặt chiến thuật.

Nhập trận

Cả hai đội đều tung vào sân đội hình tốt nhất có thể vào thời điểm hiện tại. Cái tên đáng chú ý nhất trên sân không phải một ngôi sao sáng chói nào, mà là… Casemiro. Hồi đầu mùa, anh từng được Rafael Benitez sử dụng rất thành công, nhưng dường như những áp lực sử dụng Toni Kroos và Luka Modric cho hai vị trí tiền vệ trung tâm đã khiến Casemiro mất chỗ đứng. Điều này dĩ nhiên ảnh hưởng tới sự cân bằng của tập thể Real, thể hiện rõ ràng nhất là trận El Clasico tan nát lượt đi.

Zinedine Zidane đưa vào sân một sơ đồ 4-3-3 quen thuộc của thời gian đã qua, trong đó Casemiro chơi sau lưng Modric và Kroos.

Real Madrid phòng thủ chặt

Ngay từ đầu trận đấu, có thể thấy rõ cách tiếp cận phòng ngự của Real: hàng thủ dâng cao, hàng công co lại, tạo ra một khối chặt chẽ ở giữa sân. Dù thi thoảng có những pha áp sát từ xa, nhưng nhìn chung họ khá hạn chế, chỉ áp sát khi bóng lăn qua vạch giữa sân.

RealDefBusquets

Một khối áo trắng chặt ở giữa sân

Điều đáng chú ý là việc Sergio Busquets thường xuyên bị vây hãm chặt chẽ xung quanh. Karim Benzema rất để ý chắn hướng nhận bóng của Busquets (dù anh này rất dễ bị đối thủ “quay”).

Real cũng tỏ ra rất quyết liệt trong các pha tranh chấp mỗi khi đối thủ đưa bóng vào phòng tuyến trung lộ này.

Đừng bất ngờ khi những Kroos, Modric cũng tỏ ra quyết liệt.

Nhìn chung, không có quá nhiều điều để nói về phương pháp phòng ngự của Real. Rõ ràng họ đã vô cùng thận trọng và tập rượt kỹ càng trước thềm trận đấu.

Vị trí của Messi

Và đáng chú ý hơn, điều thực sự tạo nên điểm nhấn chiến thuật trận đấu là cách chọn vị trí của Lionel Messi. Nhìn vào đội hình xuất phát, dễ đoán rằng anh sẽ đảm nhiệm vị trí ở cánh phải trong bộ ba tấn công. Dù ở những trận đấu khác, Messi quả thực có bó vào trung lộ thường xuyên, nhưng anh vẫn xuất phát từ cánh phải. Ở trận này, Messi gần như chơi hoàn toàn trong khu vực “số 10”, như một tiền vệ công thực sự.

Messi1

Sự bất đối xứng trong vị trí của Neymar và Messi không phải ngẫu nhiên

Hệ thống của Barcelona khi triển khai tấn công không chỉ bất đối xứng ở vị trí của Neymar và Messi, mà còn bất đối xứng ở cặp Jordi Alba – Dani Alves. Khi lên bóng từ tuyến dưới, trong khi Alba chỉ giữ vị trí thấp ngang cặp trung vệ thì Alves lại dâng lên rất cao, dù vẫn chưa cao bằng hai tiền đạo.

Tất cả những điều này khiến cho hệ thống tấn công của họ dàn ra như một sơ đồ 3-4-3 không đối xứng với một “kim cương” 4 đỉnh ở giữa sân, 3 hậu vệ lệch sang biên trái.

Barca343

3-4-3 bất đối xứng của Barcelona

“Kim cương” ở giữa sân giúp cho Barca dễ dàng tấn công vào trung lộ bất chấp sự chặt chẽ của đối thủ, nhờ lợi thế về số lượng người trong khu vực này (4>3). Ngược lại chính sự lạ lùng trong vai trò của Alves khiến cho Real luôn phải lo lắng về khoảng trống ở biên của Ronaldo và Marcelo.

Messi2

Bối rối

Ví dụ trong pha bóng này, Kroos và Modric đều tỏ ra rất bối rối trong việc lựa chọn vị trí. Kroos nên để ý Busquets? Hay che chắn hướng nhận bóng của Messi đang lùi về? Modric nên đứng yên hay lùi lại hỗ trợ các hậu vệ khi Neymar bó vào trung lộ còn Andres Iniesta lại dạt rộng ra biên? Sergio Ramos nên dâng lên áp sát Messi hay lùi lại để ý Luis Suarez? Marcelo nên giữ cự ly với Ramos, hay cần chuẩn bị đà chạy lao ra áp sát Alves nếu Alves nhận bóng?

Hàng loạt quyết định liên tục khiến các cầu thủ Real căng như dây đàn (điểm này cũng thể hiện đẳng cấp của họ). Ở chiều ngược lại, Barca cũng rất dễ dàng lên bóng bằng hai cách.

Cách thứ nhất, đó là dựa vào “kim cương” trung lộ để tấn công bằng cách pha đan bóng, bật nhả linh hoạt. Dưới đây là một số ví dụ.

Tình huống ở phút thứ 8:

Phút thứ 17:

Phút thứ 22:

Cách thứ hai, đó là thu hút đối thủ sang phần sân bên trái (theo hướng tấn công của Barca) rồi lật cánh nhanh để tấn công bằng Alves. Ví dụ rõ ràng nhất là pha bóng ở cuối phút 16 – đầu phút 17:

Điểm yếu phòng ngự của Barca

Vị trí của Messi tạo ra đủ mọi lợi thế là vậy, nhưng nó vẫn tiềm ẩn một nguy cơ rất lớn. Trong hiệp một, việc Real cố gắng triển khai tấn công với nhịp độ trung bình đã khiến điểm yếu này không thực sự lộ diện.

Cụ thể là, khi Barca triển khai phòng ngự, họ gần như chơi với 3 hàng ngang cùng sơ đồ 4-4-2, với Ivan Rakitic phòng thủ như tiền vệ phải.

Messidef1

Khi triển khai phòng ngự, Rakitic dạt sang cánh phải, Messi vẫn ở giữa sân…
Messidef2

4-4-2 khi phòng thủ?

Vấn đề nằm ở chỗ, việc chuyển tiếp từ 3-4-3 bất đối xứng khi tấn công sang 4-4-2 khi phòng thủ này đồng nghĩa rằng, giả sử nếu đối thủ phản công, một số vị trí nhất định của Real Madrid sẽ không có người kèm cặp thuần túy. Cụ thể là Marcelo.

Trong hiệp hai, Real có một sự thay đổi khá nhỏ về phương pháp phòng ngự: họ lùi xuống sâu hơn, chủ động hơn. Điều này cũng đồng nghĩa rằng Barca dâng lên cao hơn và có mặt ở phần sân đối thủ với số lượng lớn hơn, lâu hơn.

RealdefH2

Tứ vệ áo trắng không còn đứng cao như hiệp một khi Barca tấn công

Ngoài ra, một khi có bóng, Real lập tức triển khai các pha tấn công, đẩy nhịp độ lên cao nhất có thể thay vì kìm hãm nhịp độ như hiệp một. Chưa rõ liệu đây là một sự thay đổi có chủ ý của HLV Zidane, hay đơn thuần là phản ứng của cầu thủ trên sân. Tuy nhiên trong các pha phản công của Real, Marcelo liên tục trở thành mũi công không bị ai kèm. Đơn giản bởi Rakitic hay kể cả Messi đều ở quá xa so với Marcelo để có thể lập tức truy cản, bám đuổi.

Sau không dưới hai pha bóng như vậy, Marcelo đã trực tiếp làm nên bàn thắng san bằng cách biệt cho Real:

Ronaldo thực ra đã góp công trong pha bóng này khi di chuyển thông minh để thu hút Alves, dẹp đường cho Marcelo tiến về phía trước:

Marcelo2

Ronaldo thu hút Alves

Kết luận

Từ khoảng phút thứ 80 của trận đấu, những diễn biến về tâm lý trên sân đã gần như xóa mờ vấn đề chiến thuật. Thẻ đỏ của Sergio Ramos thậm chí được Gerard Pique coi là điểm mốc khiến Barcelona… gặp bất lợi.

Trong ngày tổ chức tri ân huyền thoại Johan Cruyff, HLV Luis Enrique đã áp dụng một cách triển khai chơi bóng không thể nào Cruyff hơn. Nhưng khi các học trò của ông đã không thể tận dụng được tối đa các cơ hội thì đòn “hồi mã thương” đã được Real tung ra hoàn hảo. Điểm mạnh của Barcelona – vị trí của Messi – đã trở thành điểm yếu chí mệnh.

Thậm chí, Barca vẫn còn một điểm yếu nữa chưa được khai lộ. Thất bại này không khiến họ xa rời chức vô địch La Liga, nhưng cũng đã cho thấy rằng, họ không phải là “vô đối”.

BÌNH LUẬN

TÁC GIẢ
Dũng Lê
154 bài viết
“Cruyffian.”
Phát bóng lên ^